ارزیابی آسیبپذیری محلات شهری در برابر بحران زلزله (نمونه موردی: محلات شهر ورزقان)
نویسندگان
1 استادیار گروه جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشگاه مراغه
2 مدرس گروه جغرافیا، دانشگاه مراغه
3 دانش اموخته کارشناسی ارشد ازدانشگاه مراغه
doi
10.22111/jneh.2022.33931.1656چکیده
خطر زلزله همواره جوامع بشری را تحت الشعاع خود قرار میدهد و خسارات جبران ناپذیری به این جوامع وارد میآورد؛ بنابراین، آمادگی مقابله با این بحران از طریق شناسایی نقاط آسیبپذیر و برطرف کردن آنها در جهت کاهش آسیبهای ناشی از زلزله مؤثر است. در این راستا، پژوهش حاضر، آسیبپذیری کالبدی محلات شهر ورزقان را در ارتباط با شاخصهای 14 گانه تأثیرگذار در آسیبپذیری در مقابل زلزله مورد بررسی قرار داد. روش تحقیق توصیفی-تحلیلی است، که با استفاده از لایههای مکانی مربوط به شاخصهای مذکور انجام گرفته است. جهت تحلیل و همپوشانی لایهها از روش MAP ALGEBRA (RASTER CALCULATOR) در محیط نرمافزار GIS بهره گرفته شده است. جهت وزندهی لایهها نیز از روش ANP استفاده گردید. نتایج حاصل از پژوهش نشان داد که، درصد قابلتوجهی از شهر ورزقان در کلاسهای آسیبپذیری زیاد و بسیار زیاد واقع شده است. حتی افزون بر 70 درصد محلاتی مانند بولبول چشمهسی در کلاس آسیبپذیری زیاد و بسیار زیاد جای گرفتهاند. با توجه به پهنهبندی آسیبپذیری لرزهای شهر و توزیع کلاسهای آسیبپذیر در سطح محلات شهر میتوان نتیجه گرفت که کل پهنه شهر ورزقان نسبت به رخداد زمینلرزه آسیبپذیر است. در محلاتی که کلاسهای آسیبپذیری کم و خیلی کم، وسعت قابل توجهی از شهر را در برگرفته، کاربریهای بایر، فضاهای باز، کشاورزی و فضاهای سبز درصد قابلتوجهی از فضای محله را اشغال نمودهاند؛ و درنتیجه از آسیبپذیری پایینی در برابر زلزله برخوردار میباشند.