شبیهسازی اثر خسارت تگرگ بر تاکستانهای شهرستان جاجرم، خراسان شمالی
نویسندگان
1 دانشیار گروه مرتع و آبخیزداری، دانشگاه ملایر
2 دانشیار گروه علوم باغبانی، دانشگاه بوعلی سینا همدان
3 دانشجوی دکتری پژوهشکده انگور و کشمش، دانشگاه ملایر
4 استادیار گروه جغرافیای طبیعی دانشگاه تهران
5 دانشیار گروه مرتع و آبخیزداری، دانشگاه ملایر
doi
10.22111/jneh.2021.35506.1696چکیده
همه ساله مقدار زیادی از محصولات باغی و زراعی در اثر پدیده مخرب بارش تگرگ از بین میرود. در این بررسی تأثیر خسارت تگرگ روی صفات کمی و کیفی سه رقم انگورتجاری در چهار سطح مختلف تخریب اندامهای هوایی به صورت آزمایش فاکتوریل بر مبنای بلوک-های کامل تصادفی در دو تکرار طی دو سال زراعی (1395 و 1396) در یکی از تاکستانهای روستای گرمک شهرستان جاجرم استان خراسان شمالی روی بوتههای انگور 8 ساله با شرایط مدیریتی مشابه مورد مطالعه قرار گرفته است. بدین منظور ارقام انگور به عنوان فاکتور اول و تنش شبیهسازی شده تگرگ در پنج سطح شاهد (بدون تنش)، 25، 50، 75 و 100 درصد برگزدایی به عنوان فاکتوردوم و صفات مورد ارزیابی عملکرد بوته، تعداد خوشه، طول، عرض، وزن خوشه و حبهها و میزان اسیدیته، درصد قند و شاخص طعم بوتههای تیمار و شاهد بودند. نتایج نشان داد که برگزدایی در اثر تگرگ باعث کاهش عملکرد بوتهها نسبت به گیاهان شاهد شده و حداقل عملکرد در تیمار 100 درصد برگزدایی مشاهده شد. کاهش عملکرد بوتهها عمدتاً ناشی از کاهش در تعداد خوشههای هر بوته بود و وزن تک خوشه به جز در تیمار 100 درصد خیلی تحت تأثیر برگزدایی قرار نگرفت. بررسیها بیانگر این است که بین اندازه و وزن حبه در تیمار شاهد با برگزدایی ناشی از تگرگ 25، 50 و 75 درصد اختلاف معنیداری وجود ندارد و به نظر میرسد که تنک شدن و کاهش در عملکرد و تعداد خوشه باعث حفظ اندازه حبه در بوتههای متأثر از برگزدایی شده است. نتایج نشان داد که افزایش در کیفیت میوه به دلیل کاهش در میزان محصول تیمار برگزدایی با شدت 25 و 50 درصد سبب افزایش جزئی درصد قند، اسیدیته و به تبع آن شاخص طعم میوه در اثر کاهش بار هر بوته شده است.