بررسی آسیب توفان‌‌های گرد و غبار بر راه‌‌های ارتباطی سیستان (1398-1396)

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه مرتع و آبخیزداری، دانشگاه زابل

2 استادیار، گروه مرتع و آبخیزداری، دانشگاه زابل

3 استادیار، گروه مرتع و آبخیزداری، دانشگاه زابل

4 دانشیار گروه اقتصاد کشاورزی دانشگاه زابل

doi
10.22111/jneh.2021.37838.1779
چکیده

توفان‌‌های گرد و غبار یکی از مخاطرات طبیعی است که آسیب هنگفت اجتماعی و اقتصادی را بر سیستان تحمیل می‌‌نمایند. از آنجایی-که بررسی پیامدهای این توفان‌‌ها و آسیب‌‌های ناشی از آنها در بخش‌‌های مختلف دشوار است در این مطالعه تنها بخشی از پیامدها و آسیب‌‌های ناشی از این توفان‌‌ها در سیستان طی سال‌‌های 1398-1396 مورد بررسی قرار گرفته است. آسیب وارده بر راه‌‌های ارتباطی شامل آسیب وارده به بدنه راه، آسیب وارده به تاسیسات و تجهیزات و آسیب ناشی از نگهداری راه می‌‌باشد. به منظور برآورد آسیب‌‌ها و دریافت اطلاعات مورد نیاز جداولی تهیه شد و با مراجعه به اداره راهداری و حمل و نقل راه‌‌های شهرهای زابل، زهک و هیرمند تکمیل شدند. تحلیل توفان‌‌های گرد و غبار با استفاده از داده‌‌های سرعت باد و دید افقی ثبت شده در ایستگاه هواشناسی زابل انجام گرفت. نتایج نشان داد که توفان‌‌های گرد و غبار به تابلوها و تأسیسات و آسفالت راه‌‌ها آسیب‌‌هایی را وارد نموده بطوری‌‌که هزینه نگهداری و بازسازی آنها را افزایش داده است. بین فراوانی ماهانه و سالانه توفان‌‌های گرد و غبار و مقادیر ماهانه و سالانه رسوبات انباشته شده در سطح راه‌‌ها انطباق مناسبی وجود داشت. بیشینه تجمع ماسه در نیمه اول سال و ماه تیر و در سال 1397 مشاهده شده که منطبق با بیشینه فراوانی توفان‌‌های گرد و غبار می‌‌باشد. مقدار آسیب‌‌های وارده از توفان‌‌های گرد و غبار بر راه‌‌های ارتباطی سیستان 5/32 میلیارد تومان طی سه سال مورد بررسی برآورد شد.