شناسایی عوامل تسهیلگر و بازدارنده پرورش روحیه پژوهندگی در کودکان
نویسندگان
1 استادیار،گروه علوم تربیتی ،دانشکده روانشناسی و علومتربیتی دانشگاه تهران، ایران
2 دانشآموخته کارشناسی ارشد تحقیقات آموزشی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه تهران، تهران، ایران
doi
10.30465/fabak.2021.6285چکیده
طی چند دهه اخیر نقش کودکان در پژوهش افزایش یافتهاست اما بهرغم تأکید بر نقش فعال کودکان بهعنوان پژوهشگر(CAR)، بخش بزرگی از این پژوهشها توسط بزرگسالان انجام میشود. از اینرو، پژوهش حاضر مبتنی بر روش اسنادی، برای غلبه بر این چالش و زمینهسازی برای فعالیت کودکان به عنوان پژوهشگران، به شناسایی عوامل تسهیلگر و بازدارنده پرورش روحیه پژوهندگی در کودکان پرداختهاست. با جستجو در پایگاه دادههای داخلی از جمله Noormags, IranDoc, Civilica, Elmnet, SID, Ensani Portal در بازهزمانی 1399-1380 تعداد 64 سند بازیابی و سپس با استفاده از نشانگرهای فهرستوارسی ارزیابی پریزما (PRISMA)، 21 سند برای مطالعه و تحلیل انتخاب شدند. همچنین با جستجو در پایگاه دادههای بینالمللی همچون ERIC, SAGE, ELSEVIER, Google Scholar and Taylor & Francis در بازهزمانی 2020-2000 تعداد 45 سند بازیابی و مجدداً با استفاده از نشانگرهای فهرست پریزما (PRISMA)، 19 سند برای مطالعه و تحلیل، انتخاب شدند. تحلیل دادهها با استفاده از روش اولزاید (Altheide) انجامگردید. یافتههای حاصل از بررسی اسناد به شناسایی چهار عامل تسهیلگر شامل عوامل آموزشی، خانوادگی، محیطی و انگیزشی و پنج عامل بازدارنده شامل عوامل فردی، اجتماعی، ارتباطی، آموزشی و سازمانی منتجگردید. در نهایت، با توجه به موانع و محدودیتهای شناساییشده، پیشنهادهایی برای زمینهسازی پرورش کودکان پژوهنده ارائه گردید