فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

بروز بلایای طبیعی از جمله زلزله موجب به وجود آوردن هزینه‌های مالی و انسانی سنگینی برای دولت‌ها و جوامع می‌شود. یکی از مهم-ترین عواملی که در افزایش یا کاهش میزان خسارات و تعداد تلفات انسانی در هنگام بروز زلزله تأثیرگذار است، وجود سیستم مدیریت بحران کارا است. با توجه به موقعیت ویژه شهر تهران و احتمال وقوع زلزله در این شهر و با توجه به خسارات برآوردی بالای مالی و جانی متعاقب آن، در این پژوهش یک مدل پویای مدیریت بحران با استفاده از روش‌‌شناسی پویایی‌‌شناسی‌‌ سیستم (SD)‌‌ توسعه یافته است تا با شبیه‌‌سازی فعالیت‌‌ها بعد از وقوع بحران زلزله، به کارایی بهتر و موثر مدیریت بحران کمک کند. بدین‌‌منظور پس از مدلسازی سیستم و تعیین اعتبار مدل ارایه شده، رفتار متغیرهای تعداد افراد محبوس و تعداد تلفات ناشی از زلزله تا مدت 5 روز پس از وقوع بحران، با حفظ روند فعلی و با توجه به راه‌‌کارهای پیشنهادی سازمان مدیریت بحران شبیه‌‌سازی شده‌‌اند. راه‌‌کارهای پیشنهادی عبارتند از نوسازی بافت-های فرسوده، آموزش امداد و نجات، و آموزش نحوه مواجه با زلزله از طریق رسانه‌‌ها و فضای مجازی با کمک کمپین‌‌ها. یافته‌‌های پژوهش نشان می‌‌دهد که با توجه به هزینه‌‌های برآوردی اجرای سه پروژه فوق، آموزش پیش از وقوع بحران علی‌‌رغم هزینه اولیه کمتر آن نسبت به سایر راه‌‌کارهای مدیریت بحران تأثیر بسزایی در کاهش بحران پس از وقوع زلزله خواهد داشت و در صورت تامین سرمایه حدود 1000 میلیارد ریال در سال به منظور اجرای سیاست‌‌های دوم و سوم، تلفات جانی در صورت اتفاق زلزله 10 مرکالی از 1,541,000 وضعیت فعلی به 689,000 نفر کاهش خواهد یافت.