ضرورت جعل شخصیت حقوقی هوشمند برای هوش مصنوعی و چارچوب‌های حقوقی آن

نویسندگان

1 استاد تمام، گروه حقوق خصوصی، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه تهران، تهران، ایران.

2 دانشجوی دکتری حقوق خصوصی، دانشکده حقوق، دانشگاه تهران مرکز، تهران، ایران

3 استادیار، گروه حقوق خصوصی، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران.

doi
10.22059/jlq.2025.389224.1007970
چکیده

ظهور فناوری نوین هوش‌مصنوعی، نه‌تنها به‌عنوان یک عامل تغییرات عمده در ساختارهای اقتصادی و صنعتی به‌شمار می‌رود، بلکه موجب ایجاد چالش‌های حقوقی پیچیده‌ای نیز شده‌ که نیازمند پاسخ‌گویی فوری از سوی نظام‌های حقوقی است. یکی از راه‌حل‌های پیشنهادی برای مدیریت حقوقی هوش‌مصنوعی، جعل شخصیت مستقل برای آن‌هاست که این رویکرد، با توجه به استقلال عملی هوش‌مصنوعی و وجود دارایی مستقل برای آن، امکان رسیدگی قضایی به دعاوی مرتبط با این فناوری را فراهم می‌کند. با عقلی در نظر گرفتن حصر تقسیم اشخاص به حقیقی و حقوقی، هوش‌مصنوعی با توجه انسان نبودن، لاجرم در دسته‌ی اشخاص حقوقی واقع می‌شود. با این حال، نوع خاصی از شخصیت حقوقی با عنوان «شخصیت حقوقی هوشمند» بوده که ویژگی‌های اختصاصی مانند اراده و قدرت تصمیم‌گیری مستقل را داراست. از این رو، در راستای توسعه چارچوب حقوقی جامع و مطابق با نیازهای جدید، جعل شخصیت حقوقی برای آن‌ها، گا‌می ضروری است.