بررسی وضعیت رقابت‌پذیری صادرات کشمش ایران در بازارهای جهانی

doi
10.30490/aead.2014.58923
چکیده

در پژوهش حاضر، مزیت‌نسبی و ارتباط بلندمدت صادرات کشمش ایران و کشورهای رقیب، براساس مرجع قرار دادن محصولات کشاورزی و صادرات غیرنفتی، به طور جداگانه بـررسـی و مقایسه شـدند. به این منـظور، از شاخص‌های مزیت‏نسبی آشکارشده RCA)) ، مزیت‏نسبی آشـکار شده متـقارن ( (RSCA، هیـلمن (HI) و روش تصحیح خطای برداری (VECM) استفاده شد. نتایج نشان ‏داد که ایران طی دوره 1975- 2008 در صادرات کشمش، بر اساس هر دو سبد کالای صادراتی (کشاورزی و غیرنفتی)، مزیت‌نسبی داشته و متوسط شاخص‌های HI، RCA و RSCA بر اساس سبد کالای اول به ترتیب 66/17، 7/33 و 93/0 و براساس سبد کالای دوم به ترتیب 58/603، 07/11 و 75/0 بوده است. در رتبه‌بندی مزیت‌نسبی صادراتی کشمش بر اساس صادرات غیرنفتی، ایران در رتبه چهارم و کشورهای افغانستان، یونان و ترکیه در رتبه‎های اول تا سوم قرار دارند. همچنین بر اساس صادرات بخش کشاورزی، افغانستان، ایران، یونان و ترکیه در رتبه‎های اول تا چهارم جای دارند. بررسی وجود رابطه بلندمدت صادرات کشمش ایران با کشورهای اصلی صادرکننده این محصول با استفاده از شاخص RCA نشان داد که تنها رابطه بلندمدت صادرات کشمش ایران با کشور شیلی بوده و صادرات ایران از کشور شیلی تأثیرپذیر است. لذا به منظور کسب سهم بیشتر از بازار کشمش جهان توجه ویژه به سیاست‌های تجاری کشورهای یونان، ترکیه و توجه خاص به بازار کشور شیلی ضروری است.طبقه بندی JEL : N50 ، O57 ، Q17