تأثیر عملی افزایش تراکم بستر ساختگاه ناشی از کوبش شمع بر کاهش استعداد روانگرایی آن
نویسندگان
1 استادیار، دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.
2 دانشجوی دکتری، دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران و مدیر طرحهای توسعه سد و نیروگاه، سازمان آب و برق خوزستان، ایران.
3 استادیار، دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.
doi
10.22075/jtie.2025.36354.1709چکیده
در این تحقیق، از یک روش بر مبنای عدد SPT جهت ارزیابی استعداد روانگرایی لایههای ماسهای محل ساختگاه پروژه سد و قفل کشتیرانی مارد خرمشهر برای حمل و نقل رودخانهای استفاده شده است. برای ارزیابی استعداد روانگرایی بخش ریزدانه، روش دیگری بهکار رفته است. برای زلزلههای سطح 1 و سطح 2 (با دورههای بازگشت 75 و 475 سال)، حد مجاز برای ضریب اطمینان در برابر روانگرایی بهترتیب برابر 5/1 و 1/1 فرض شده است. تعداد ضربات منجر به کوبش هر یک متر از طول تمام شمعها در ساختگاه محاسبه شده است. تراکم بهوجود آمده ناشی از کوبش شمعهای سری اول معمولاً سبب افزایش تعداد ضربات لازم برای کوبش شمعهای سری دوم شده است. نسبت افزایش تعداد ضربات لازم برای کوبش شمعها در دو حالت شمعهای سری دوم نسبت به سری اول برابر نسبت افزایش عدد SPT فرض گردیده است. سپس، محاسبات تعیین ضریب اطمینان در برابر روانگرایی مجدداً با اعداد جدید SPT انجام شده است. بهکارگیری روش مورد اشاره، کاهش سطوح و عمقهای مستعد روانگرایی ناشی از تراکم لایهها پس از کوبش شمعها را نشان میدهد. در ساختگاه سد و قفل کشتیرانی مارد، افزایش نسبی عدد SPT نزدیک به 20 درصد بوده است. لذا روش پیشنهادی سبب کاهش 8 درصدی محدودههای مستعد روانگرایی شده است. ضمناً، در محدودههایی که در مطالعات فاقد استعداد روانگرایی تشخیص داده ولی ضریب اطمینان کمی داشتهاند نیز افزایش تقریباً 5/9 درصدی ضریب اطمینان در برابر روانگرایی رخ داده است. روش پیشنهادی با افزایش نسبی عدد SPT میتواند منجر به افزایش دقت محاسبات روانگرایی در ساختگاهها گردد.