مطالعۀ تطبیقی قرارداد فرند؛ ماهیت و فلسفۀ شکل‌گیری

نویسندگان

1 دانشیار گروه حقوق خصوصی و اسلامی، دانشکدۀ حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

2 دانشجوی دکتری حقوق خصوصی، دانشکدۀ حقوق، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران.

doi
10.22059/jlq.2025.367140.1007814
چکیده

استفاده از فناوری نوینی که توسط سازمان‌های مربوطه( استانداردساز) به‌عنوان استاندارد معرفی شده‌است، از سوی تولید کنندگان به‌دلیل بر خورد با  حق اختراعِ دارندگان اختراعات ضروری استاندارد  با چالش‌های حقوقی  مواجه است. سازمان‌ها در راستای حل این مشکل و  رعایت حقوق مالکیت فکری، با هدف جلوگیری از توقف حق اختراع (هولداپ)،  قرارداد فرند را پیش‌بینی کرده‌اند، بدون آنکه به تبیین ماهیت آن بپردازند.  رویۀ قضایی نیز در نظام‌های حقوقی مختلف در خصوص ماهیت این قرارداد با تشتت آرا روبه‌رو است، به‌گونه‌ای که در ایالات متحدۀ آمریکا، محاکم، فرند را قراردادی الزامی می‌دانند که مجریان استاندارد به‌عنوان شخص ثالث ذی‌نفع از آن بهره‌مند می‌شوند، درحالی‌که در مقابل رویکردی وجود دارد که فرند را فاقد ویژگی‌های یک قرارداد الزام‌آور می‌داند. پژوهش حاضر، با استفاده از روش کتابخانه‌ای، به مطالعۀ تطبیقی دیدگاه‌های مذکور پرداخته و رویکرد قراردادی را با مبانی حقوق قراردادهای ایران سازگار دانسته است.