تحلیل پدیدارشناسانه ادراک و تجربه زیسته اعضای هیئت‌علمی و مدرسان دانشگاه فرهنگیان از برنامه درس پژوهی در تربیت‌معلم

نویسندگان

1 استادیار گروه علوم تربیتی دانشگاه فرهنگیان

2 استادیار گروه مدیریت آموزشی، پردیس شهید چمران دانشگاه فرهنگیان

doi
چکیده

این پژوهش با هدف تحلیل ادراک اعضای هیئت‌علمی و مدرسان در خصوص نقاط قوت، ضعف، فرصت و تهدید ناشی از اجرای برنامه درس ­پژوهی در دانشگاه فرهنگیان انجام شد. روش تحقیق از نظر هدف کاربردی و از نظر شیوه جمع ­آوری اطلاعات، آمیخته(کیفی- کمّی) بود. جامعه آماری بخش کیفی متخصصان و خبرگان درس پژوهی بودند که به شیوه نمونه­ گیری هدفمند 14 نفر انتخاب شدند. جامعه آماری بخش کمّی شامل اعضای هیئت‌علمی و مدرسان کارورزی دانشگاه فرهنگیان بود (1012 N=). تعداد 278 نفر از روش خوشه‌ای چندمرحله‌ای برای حجم نمونه در نظر گرفته شد. ابزار گردآوری داده ­ها مصاحبه نیمه ساختاریافته و پرسشنامه محقق ساخته بود. برای تجزیه ‌و تحلیل داده‌ها از تحلیل محتوا و مدل SWOT و در مرحله بعد برای انتخاب بهترین راهبرد اجرای برنامه درس ­پژوهی در تربیت‌معلم فکور از ماتریس برنامه ­ریزی کمّی (QSPM) استفاده شد. نتایج تجزیه ‌و تحلیل ماتریس عوامل داخلی (54/1) نشان داد که این دانشگاه در زمینه اجرای برنامه درس­ پژوهی در ابعاد فراگیران از جمله دانش و مهارت­ های تدریس دانشجومعلمان خود ضعف­ های متعددی دارد. تجزیه ‌و تحلیل ماتریس عوامل خارجی (82/1) نیز نشان داد که مهم‌ترین فرصت­ دانشگاه در ابعاد محیط یادگیری، پتانسیل پردیس­ های دانشگاه فرهنگیان برای اجرای موفق برنامه و مهم‌ترین تهدیدهای دانشگاه نبود امکان اجرای درس­ گروهی در مدارس مجری و همکاری پایین معلمان راهنما در مدارس است. بر اساس تجزیه ‌و تحلیل موقعیت دانشگاه نیز هشت راهبرد برای رویارویی با ضعف‌ها و تهدیدها و تقویت توانایی‌ها و فرصت‌ها تدوین شد. یافته‌های این پژوهش دریچه‌های جدیدی برای ایجاد تغییرات مطلوب در بازنگری برنامه کارورزی 4 می‌گشاید.