اصلاح ژنتیک انسان از منظر عقل‌گرایی کانت

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری حقوق خصوصی، گروه حقوق، دانشکدة علوم اداری و اقتصاد دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران.

2 دانشیار گروه حقوق، دانشکدۀ علوم اداری و اقتصاد، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران

3 دانشیار، گروه حقوق، دانشکدة علوم اداری و اقتصاد دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران.

doi
10.22059/jlq.2024.353252.1007740
چکیده

حقوق طبیعی مدرن با تکیه بر جایگاه عقل به‌عنوان منبع قواعد حقوقی و اخلاقی، بر انجام تکالیف عقلانی بر اساس ارادة خیر تأکید می‌ورزد و نیل به کمال را در گرو آن می‌داند. قوای جسمانی و روحی ابزار و مقدمۀ عمل به این تکالیف هستند. انجام اصلاحات بر ساختار ژنتیک، یکی از طرق مطرح برای رفع موانع عمل به تکلیف، یا تسهیل‌کنندۀ آن است؛ اما، چالش حقوقی و اخلاقی رضایت آگاهانه، که ناشی از تکلیف لزوم احترام به استقلال فردی دیگران است، مانعی جدی در این مسیر به‌نظر می‌رسد. با این‌ حال، تکالیف دیگری از جمله تکلیف فرد نسبت به دیگران، می‌تواند موافق با اصلاح ژنتیک انسان باشد. در این پژوهش، با روش تحلیلی-توصیفی، این مانع و نظرهای طرح‌شده در این خصوص بررسی شده است. به‌نظر می‌رسد در نهایت، می‌توان با توجه به دیدگاه کانت در خصوص وظیفه، اصلاحات ژنتیکی بر روی جنین انسان را پذیرفت.