مطالعه آزمایشگاهی تأثیر استفاده هم‌زمان خرده لاستیک و خاکستر بادی بر عملکرد برشی ستون‌های سنگی محصورشده

نویسندگان

1 دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه یزد، یزد، ایران

2 دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه یزد، یزد، ایران

doi
10.22075/jtie.2024.34022.1671
چکیده

ستون سنگی یکی از روش‌های مناسب و اقتصادی است که به‌وسیله آن می‌توان خاک سست را بهسازی کرد. در این پژوهش، به مطالعه آزمایشگاهی تأثیر استفاده هم‌زمان خرده لاستیک و خاکستر بادی بر عملکرد برشی ستون‌های سنگی محصورشده به ژئوتکستایل و کامپوزیت مسلح­شده پلیمری (FRP) در خاک رس نرم پرداخته شده است. جهت انجام آزمایش‌ها از دستگاه برش مستقیم بزرگ‌مقیاس استفاده شد و نمونه‌ها تحت تنش‌های نرمال ۲۰، ۴۰  و ۷۰ کیلوپاسکال قرار گرفتند. در ابتدا، درصد بهینه خرده لاستیک و خاکستر بادی جهت استفاده هم‌زمان به همراه مصالح دانه‌ای در ستون‌های سنگی تعیین شد. سپس به بررسی تأثیر نصب ستون‌های سنگی مسلح­شده و مسلح­نشده بر رفتار برشی مجموعه پرداخته شد. نتایج نشان داد که با نصب ستون‌های سنگی در بستر رسی نرم، مقاومت برشی افزایش یافت و همچنین اضافه شدن خرده لاستیک و خاکستر بادی به مصالح ستون سنگی سبب افزایش مقاومت برشی گردید. با اضافه شدن خرده لاستیک و خاکستر بادی به مصالح ستون، مقاومت برشی مجموعه ۶/۴ الی ۱۰ درصد نسبت به حالتی که این مصالح به مصالح ستون اضافه نشده‌اند، افزایش یافت. با افزایش یافتن تنش نرمال از ۲۰ کیلوپاسکال به ۷۰ کیلوپاسکال، مقاومت برشی بیش از دو برابر افزایش یافت و در حالت گروه، مقاومت برشی بیشتری در مجموعه بسیج شد و همچنین با افزایش نسبت جانشینی ستون‌های سنگی در مجموعه، مقاومت برشی افزایش یافت. با نصب ستون‌های سنگی مرکب محصورنشده در بستر رسی تحت تنش نرمال ۲۰ کیلوپاسکال، مقاومت برشی تا ۳۴ درصد و در تنش نرمال ۷۰ کیلوپاسکال مقاومت برشی تا ۷/۴۱ درصد افزایش یافت. همچنین، مشاهده گردید که مقاومت برشی در حالت محصورشده به علت حفظ بافت متراکم ستون و مقاومت محصورکننده، نسبت به حالت محصورنشده، به میزان بیشتری افزایش یافت و مسلح­کننده از جنس FRP  نسبت به مسلح­کننده از جنس ژئوتکستایل، مقاومت برشی را به میزان بیشتری افزایش داد.