نقش توسعة زراعت گلخانه ‏ای در معیشت پایدار خانوارهای روستای مطالعة موردی: دهستان دلند، شهرستان رامیان

نویسندگان

1 استادیار جغرافیا و برنامه‏ ریزی روستایی، گروه جغرافیا، دانشکدة علوم انسانی و اجتماعی، دانشگاه گلستان، گرگان، ایران

2 کارشناس ‏ارشد جغرافیا و برنامه ‏ریزی روستایی، دانشگاه گلستان، گرگان، ایران

3 دانشیار جغرافیا و برنامه‏ ریزی روستایی، گروه جغرافیا، دانشکدة علوم انسانی و اجتماعی، دانشگاه گلستان، گرگان، ایران

doi
10.22059/jhgr.2020.307576.1008155
چکیده

کشت‏ های گلخانه ‏ای با توجه به فراهم ‏نمودن شرایط مصنوعی تولید و با خنثی‏ کردن عوامل محیطی، ارتقای کیفیت محصول تولیدی، و استفادة بهینه از منابع محدود آب، خاک، انرژی، سوخت، و نهاده‏ های کشاورزی اهمیت ویژه‏ای در پیشبرد فرایندهای کشاورزی و تحول اقتصاد روستایی دارند. آنچه در مبحث کشاورزی روستاها اهمیت بسزایی دارد بحث معیشت پایدار ساکنان است؛ زیرا درآمد ناشی از این بخش به‏ طور مستقیم بر معیشت خانوارهای روستایی تأثیرگذار است. هدف کلی پژوهش حاضر بررسی نقش زراعت گلخانه ‏ای در معیشت پایدار خانوارهای روستایی دهستان دلند شهرستان رامیان است. این مطالعه از نظر هدف کاربردی و از نظر ماهیت توصیفی- تحلیلی است. جامعة آماری این پژوهش را کلیة 6188 خانوار روستایی دهستان دلند تشکیل می‏ دهند و با استفاده از فرمول کوکران 365 سرپرست خانوار به ‏عنوان حجم نمونه برای تکمیل پرسش‏نامه ‏ها انتخاب شدند و به‏ منظور تجزیه و تحلیل داده‏ ها از آزمون‏ های آماری استنباطی مان‏وایتنی، T مستقل در محیط نرم ‏افزاری SPSS و برای تهیة نقشه از نرم‏افزار ArcGis استفاده شده است. نتایج پژوهش بیانگر آن است که بین توسعة زراعت گلخانه ‏ای با توان‏ های طبیعی مانند شرایط اقلیمی، حاصلخیزی اراضی، و بهبود مؤلفه‏ های اقتصادی همچون افزایش درآمد فعالان این فعالیت، تنوع محصولات تولیدی، و مؤلفه‏ های اجتماعی مثل مشارکت روستاییان، امن ‏بودن سرمایه‏ گذاری، و ارتقای مؤلفه ‏های کالبدی خانوارهای روستایی همانند دسترسی آسان و سهولت حمل و نقل رابطة معناداری وجود دارد. بنابراین، حمایت‏ های مالی و پشتیبانی ‏های آموزشی، بیمة گلخانه‏ ها، راه‏ اندازی سیستم هیدروپونیک، ارائة نهاده‏ های جدید و اصلاح‏ شده پیشنهاد می‏ شود.