فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

 امکان طرح دعاوی متقابل از جانب دولت میزبان در داوری مبتنی بر معاهدۀ دوجانبۀ سرمایه‌گذاری (دولت-سرمایه‌گذار) با تردید فراوان روبه‌روست و در بیشتر موارد به شکست می‌انجامد. بر خلاف داوری‌های تجاری مبتنی بر قرارداد که در آنها طرح دعوای متقابل امری جاافتاده و غیرقابل تردید است، این امر در داوری مبتنی بر معاهدۀ دوجانبۀ سرمایه‌گذاری به‌دلیل وجود نظام معاهداتی- قراردادی در روند تشکیل چنین داوری‌هایی با تردید فراوان همراه می‌شود، البته اصل امکان طرح دعوای متقابل توسط دولت میزبان در قوانین حاکم بر داوری سرمایه‌گذاری همچون کنوانسیون ایکسید و قواعد آنسیترال به رسمیت شناخته شده است، با وجود این به‌دلیل ابهامات و پیچیدگی‌هایی که داوران در این زمینه دچار آن‌اند، بررسی مؤلفه‌های صلاحیت رسیدگی و قابلیت استماع دعاوی متقابل می‌تواند به روشن‌تر شدن موضوع موردنظر که موضوع روز دیوان‌های معروف داوری بین‌المللی است، کمک شایانی برساند و در نهایت از تضییع حق دولت‌های میزبان سرمایه در طرح دعوای متقابل در داوری‌های دولت-سرمایه‌گذار جلوگیری کند. مقالة حاضر به بررسی چالش دعوای متقابل دولت میزبان و برخورد با آن در رویة داوری‌های دولت-سرمایه‌گذار می‌پردازد و تلاش می‌کند تا با ارائة راهکار‌هایی به تفسیری سهلگیرانه در راستای پذیرش دعوای متقابل دست یابد.