مدل‌سازی ساختاری-تفسیری هزینه‌های مبادله در انتقال دانش و فناوری از طریق متخصصین ایرانی مقیم خارج

نویسندگان

1 دانشیار کارآفرینی فناورانه، دانشکده کارآفرینی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

2 استادیار کارآفرینی فناورانه، دانشکده کارآفرینی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

3 دکتری کارآفرینی فناورانه، دانشکده کارآفرینی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

doi
10.22059/jppolicy.2024.98672
چکیده

انتقال فناوری از مهمترین استراتژی‌های توسعه صنعتی برای کشورهای در حال‌توسعه محسوب می‌شود. انتقال فناوری مبادله‌ای دوسویه است و هزینه‌هایی غیرملموس با عنوان هزینه مبادله در آن نهفته است. شبکه متخصصین مقیم خارج ظرفیت مناسبی برای نقش‌آفرینی در این خصوص دارند. این تحقیق می‌کوشد با اتخاذ شیوه تحلیل پدیدار شناسانه و بکارگیری مدل‌سازی تفسیری- ساختاری از تجربه زیسته 22 متخصص مقیم، مدلی را از جنبه‌های تأثیرگذاری ایشان بر کاهش هزینه‌های مبادله شناسایی نماید و با ابزار تحلیلی MICMAC مهمترین عوامل را تبیین نماید. یافته‌ها حاکی از تأثیر بالای ارتباطات غیررسمی، اعتبار در شبکه و اعتماد بین متخصصین مقیم داخل و خارج در موفقیت تلاش های انتقال فناوری و دانش است. توصیه‌های سیاستی جهت تسهیل مسیرهای انتقال فناوری و دانش با بهره‌گیری مؤثرتر از ظرفیت متخصصین مقیم به‌ویژه در حوزه صنایع پیشرفته با تأکید بر تقویت شبکه غیررسمی ارائه شده است.