پیش‌آیندها و پس‌آیندهای قانون مدیریت داده‌ها و اطلاعات ملّی (مدام): یک پژوهش کیفی

نویسندگان

1 استادیار خط‌مشی‌گذاری عمومی، ، دانشکده مدیریت، پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی، تهران، ایران

2 دانشجوی دکتری تصمیم‌گیری و خط‌مشی‌گذاری عمومی، موسسه عالی آموزش و پژوهش مدیریت و برنامه‌ریزی، تهران، ایران

3 استاد خط‌مشی‌گذاری عمومی، دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

4 دانشجوی دکتری خط‌مشی‌گذاری عمومی، دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

5 دانشجوی دکتری خط‌مشی‌گذاری عمومی، دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

doi
10.22059/jppolicy.2024.98675
چکیده

گسترش روزافزون سامانه‌های اطلاعاتی و ظهور مراجع نوپدید تجمیع داده و اطلاعات از عموم مردم، امری اجتناب‌ناپذیر شده است. این وضعیت مسئله از دو جهت برای دولت مسئولیت ایجاد می‌کند: نخست راهبری و نحوه مدیریت این سطح از داده و اطلاعات برای بهینه‌سازی حداکثری و دوم، به اشتراک‌گذاری مناسب و سهل داده‌های حاکمیتی بین دستگاه‌های حکومتی و بخش خصوصی (تعامل‌پذیری). مجلس شورای اسلامی در واکنش به این مسئله، قانون مدیریت داده‌ها و اطلاعات ملی را تصویب کرد که با توجه به اهمیت موضوع، نیاز است تا خواستگاه‌های اصلی شکل‌گیری و تصویب این قانون به همراه پیامدها و آثار واقعی اجرای آن مورد واکاوی قرار گیرد. برای جامه عمل پوشیدن به این هدف، ما از روش تحلیل محتوای کیفی استفاده کردیم. از این‌رو، مصاحبه‌های عمیق و نیمه‌ساختاریافته‌ای با‌ خبرگان این حوزه که از طریق نمونه‌گیری هدفمند انتخاب شده بودند، انجام شد و دو پیش‌آیند موافقان پیشران و مخالفان تعدیل‌گر، و دو پس‌آیند پیامدهای مثبت و تهدیدهای محتمل استخراج شدند. همچنین با توجه به عوامل احصا شده، پیشنهادهایی برای اجتناب از پیامدهای ناخواسته ارائه شده است.