فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

یکی از مهم‏ترین چالش‏های مرتبط با محصول برنج وجود ضایعات در فرایند تولید و تبدیل است. لذا هدف تحقیق حاضر بررسی تأثیر نوسازی شالیکوبی‏های سنتی و ایجاد شالیکوبی‏های صنعتی بر کاهش ضایعات برنج در شهرستان تالش است. اطلاعات مورد نیاز تحقیق از طریق تکمیل 80 پرسش‏نامه در بین مدیران کارگاه‌های شالیکوبی در سال 1390 به دست آمد. برای تجزیه و تحلیل داده‌ها از آمار توصیفی، آزمون همبستگی، الگوی رگرسیونی و آزمون‌های علیت گرنجر و کای دو استفاده شد. نتایج آزمون علیت گرنجر نشان داد میزان شلتوک تحویلی کارگاه‏ها علت میزان ضایعات است. همچنین بر اساس نتایج، به ازای افزایش یک تن در میزان شلتوک تحویلی شالیکوبی صنعتی، به طور متوسط، میزان ضایعات 6 0/0 تن (60 کیلوگرم) یا 6 درصد و در کارگاه‏های سنتی، در حدود 15/0 تن (150 گیلوگرم) یا 15درصد برآورد می‏شود. از این رو، میزان ضایعات در کارگاه‌های سنتی بیش از 2 برابر کارگاه‌های صنعتی است. مطابق نتایج، اقدامات مؤثر در راستای نوسازی کارگاه‏ها و کاهش ضایعات را می‏توان به صورت زیر برشمرد: انتخاب نوع مناسب پوست‌کن، استفاده از خشک‏کن‌های صنعتی گردشی که در آن حرارت و تنظیم زمان سنج کنترل می‌شود، عدم استفاده از کمباین غلات برای محصول برنج، برنامه‏ریزی برای آموزش مستمر برای کارکنان و عوامل فنی، اتخاذ تمهیدات لازم در تعادل بخشی بین صدور مجوز ایجاد کارگاه‏های صنعتی و تولید شلتوک در هر منطقه و حفظ اراضی شالیزار در مناطق برنج‏خیز (عدم کاربری‏های غیر لازم)، دقت در انتخاب رقم مناسب بذر، ارائه آموزش‏های لازم برای جلوگیری از برداشت زودهنگام و یا برداشت دیرهنگام شلتوک. طبقه بندی JEL: C83,L15, O13, R00