شناسایی موانع و سازوکارهای تعاملات ذینفعان در فرایند سیاستگذاری علم و فناوری
نویسندگان
1 دکتری برنامه ریزی توسعه آموزش عالی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران
2 دانشجوی دکتری مدیریت آموزش عالی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران
doi
10.22059/jppolicy.2024.98286چکیده
مفاهیم مشارکت و تعامل ذینفعان حدود دو دهه است که در ادبیات سیاستگذاری علم و فناوری برجسته شده است. پرسش پژوهش این است که «موانع و سازوکارهای پیش روی تعاملات ذینفعان در فرایند سیاستگذاری علم و فناوری چیست؟». برای پاسخ به این سوال، از تحلیل مضمون استفاده شد. بدین منظور دو مجله تخصصی Research Policy وScience and Public Policy با بیشترین مقالات مرتبط با موضوع این پژوهش، انتخاب و تحلیل شدند. بر اساس یافته های پژوهش، مؤلفه هایی همچون: تفاوت دیدگاهها، علایق، پیشینه و موقعیت ذینفعان، قوانین و مقررات بازدارنده، پیچیدگی موضوع سیاست و تخصصگرایی، توزیع نامتوازن قدرت، محدودبودن گزینه های سیاستی، فاصله بین نظریه و عمل سیاسی، تقابل ارزش ها و باورها با موضوعات فنی، زمانبندی نادرست جهت مشارکت، نظام سیاسی و تجربه و دانش محدود ذینفعان، موانع پیشروی تعاملات ذینفعان است. با وجود این موانع، در مقالات تحلیل شده 26 روش تعامل در سه دسته کلی«مجازی و حضوری»، «روش های مخصوص عامهی مردم و متخصصان» و «روشهای تعامل مستقیم و غیرمستقیم» معرفی شدند.