بررسی اثر خصوصیات ناپیوستگی بر عملکرد مکانیکی نمونه‌های آسفالت تعمیرشده و تعمیرنشده

نویسندگان

1 دانشیار، بخش راه و خاک، دانشکده عمران، دانشگاه یزد

2 دانشکده مهدسی عمران،دانشگاه یزد

3 دانشکده مهندسی عمران،دانشگاه یزد

doi
10.22075/jtie.2022.26066.1585
چکیده

ترک‌خوردگی روسازی آسفالتی پدیده‌ای اجتناب‌ناپذیر و مُد اصلی خرابی در این روسازی­ها است که در صورت عدم توجه  هزینه گزافی را به دنبال دارد. این در حالی است که می‌توان با اقدامات پیشگیرانه، به نحو بسیار مؤثری هزینه‌های مذکور را کاهش داد. درزگیری ترک یکی از روش‌های نگهداری پیشگیرانه و ساده‌ترین و اقتصادی‌ترین راه برای ترمیم سطوح به‌تازگی ترک‌خورده روسازی آسفالتی است. این پژوهش با هدف بررسی تأثیر ابعاد ناپیوستگی و تعمیر آن بر رفتار مکانیکی آسفالت انجام ‌شده است. از این‌رو، نمونه­های آسفالتی دارای ناپیوستگی تعمیرشده و تعمیرنشده ساخته شد و سپس آزمایش‌های خزش دینامیک، مدول برجهندگی، خستگی و دوام به روش لاتمن روی نمونه­ها انجام گرفت. نتایج نشان می­دهد که برای لایه­ای با دانه­بندی ریزتر، درزگیری ترک‌های کم‌عرض (تا عرض ۲۰ میلی‌متر)، مقاومت در برابر شیارشدگی بتن آسفالتی را بهبود می‌بخشد و همچنین درزگیری ترک‌ها می‌تواند مقاومت بتن آسفالتی را در برابر خستگی، بدون توجه به ابعاد ترک، افزایش دهد. برای لایه­ای با دانه­بندی درشت­تر نیز درزگیری ترک‌های عمیق‌تر نسبت به عرض باعث کاهش مقاومت بتن آسفالتی در برابر شیارشدگی می­شود و درزگیری ترک‌هایی که مجموع ابعاد عرض و عمق آن‌ها برابر با ۲۰ میلی‌متر باشد، کاهش عملکرد خستگی را در پی خواهد داشت. برای لایه­ای با دانه­بندی ریزتر و لایه­ای با دانه­بندی درشت­تر، درزگیری ترک‌ به ترتیب باعث افزایش ۷/۷ و ۹/۸ درصدی مدول برجهندگی بتن آسفالتی می‌شود. همچنین، یافته‌ها حکایت از نقش پررنگ‌تر عرض ناپیوستگی نسبت به عمق آن بر رفتار شیارشدگی و دوام دارد. دستاوردهای این پژوهش می­تواند در تصمیم‌گیری زمان مناسب درزگیری ترک‌ها و بهبود برخی خصوصیات روسازی، به ‌موازات ترمیم ترک‌ها، کلیدی باشد. اما به طور کلی، اثر مطلوب درزگیری بر شیارشدگی، خستگی و دوام رویه‌های آسفالتی، جزئی و عمدتاً قابل صرف نظر است. با این وجود، می‌توان درزگیری را یکی از راه­های افزایش مدول برجهندگی رویه‌های ترک‌خورده در نظر گرفت.