بررسی امکان تهیه نقشه خطر زمینلغزش با استفاده از الگوریتم جنگل تصادفی (محدودهی موردمطالعه: حوزه آبخیز سردارآباد، استان لرستان)
نویسندگان
1 دانشیار دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه یزد
2 دانشآموخته کارشناسی ارشد، آبخیزداری، دانشگاه یزد
3 استادیار، منابع طبیعی و محیطزیست، دانشگاه شیراز
doi
10.22111/jneh.2017.3213چکیده
با توجه به توانایی تکنیکهای داده کاوی، کاربرد آنها در رشته های مختلف مهندسی و علوم زمین گسترش فراوانی داشته است. هدف از پژوهش حاضر پهنهبندی حساسیت زمینلغزش با استفاده از الگوریتم جنگل تصادفی، در حوزه آبخیز سردارآباد در شهرستان خرمآباد، استان لرستان است. جنگلهای تصادفی یک نوع مدرن از درخت- پایه هستند که شامل انبوهی از درختهای کلاسبندی و رگرسیونی میباشند. الگوریتم جنگل تصادفی مبتنی بر دستهای از درختهای تصمیم است و در حال حاضر یکی از بهترین الگوریتمهای یادگیری است. برای انجام پژوهش حاضر لایههای اطلاعاتی درجه شیب، جهت شیب، ارتفاع از سطح دریا، شکل شیب، فاصله از گسل، فاصله از آبراهه، فاصله از جاده، بارندگی، لیتولوژی و کاربری اراضی بهعنوان عوامل مؤثر بر وقوع زمینلغزش شناسایی و نقشه های آن در نرمافزار ArcGIS10.2 رقومی و تهیه گردیدند. سپس با استفاده از الگوریتم جنگل تصادفی، ارتباط بین عوامل مؤثر و موقعیت زمینلغزشها و وزن هر یک از آنها در نرمافزار آماری R محاسبه و درنهایت جهت تهیه نقشه حساسیت زمینلغزش منطقه موردمطالعه به محیط GIS منتقل گردید. نتایج ارزیابی دقت روش پهنهبندی با استفاده از منحنی تشخیص عملکرد نسبی و 30 درصد نقاط لغزشی استفادهنشده در فرآیند مدلسازی، بیانگر دقت عالی مدل جنگل تصادفی با سطح زیر منحنی 8/98 درصد است. همچنین بر اساس الگوریتم جنگل تصادفی، عوامل لیتولوژی، فاصله از جاده و فاصله از رودخانه به ترتیب بیشترین تأثیر را در وقوع زمینلغزش حوزه آبخیز سردارآباد داشتهاند. با توجه به توانایی تکنیکهای دادهکاوی، کاربرد آنها در رشتههای مختلف مهندسی و علوم زمین گسترش فراوانی داشته است.هدفازپژوهشحاضرپهنهبندیحساسیتزمینلغزشبااستفادهازالگوریتمجنگلتصادفی،درحوزهآبخیزسردارآباددرشهرستان خرمآباد، استانلرستاناست. جنگلهایتصادفییکنوعمدرناز درخت- پایههستندکهشاملانبوهیازدرختهایکلاسبندیورگرسیونیمیباشند. الگوریتمجنگلتصادفیمبتنیبردستهایازدرختهایتصمیماستودر حالحاضریکیازبهترین الگوریتمهاییادگیریاست.برای انجام پژوهش حاضرلایههایاطلاعاتیدرجهشیب،جهتشیب،ارتفاعازسطحدریا،شکلشیب، فاصلهازگسل،فاصلهازآبراهه،فاصله از جاده، بارندگی، لیتولوژیوکاربریاراضیبهعنوانعواملمؤثربروقوعزمینلغزششناساییونقشههای آن درنرمافزار ArcGIS10.2 رقومی و تهیه گردیدند. سپسبااستفادهازالگوریتمجنگلتصادفی،ارتباط بین عوامل مؤثر و موقعیت زمینلغزشها و وزنهریکازآنهادرنرمافزارآماری R محاسبهو درنهایت جهت تهیه نقشهحساسیتزمینلغزش منطقهموردمطالعهبه محیط GIS منتقل گردید.نتایجارزیابیدقتروشپهنهبندیبااستفادهازمنحنیتشخیصعملکردنسبیو30درصدنقاطلغزشی استفادهنشدهدرفرآیندمدلسازی،بیانگردقتعالیمدلجنگلتصادفی با سطح زیر منحنی 8/98درصد است.همچنینبر اساس الگوریتمجنگلتصادفی، عوامللیتولوژی، فاصلهاز جادهوفاصله از رودخانهبه ترتیب بیشترین تأثیر رادروقوعزمینلغزشحوزه آبخیز سردارآباد داشتهاند.