بایسته‌های سیاست خارجی ایران در انواع نظم بین‌المللی

نویسندگان

1 دانشیار روابط بین الملل، دانشکده حقوق، علوم سیاسی و تاریخ، دانشگاه یزد، یزد، ایران

doi
10.22059/jppolicy.2024.97828
چکیده

 مناظره درباره نظم بین‌الملل، چگونگی تغییر و برساخته‌شدن و همچنین انوع آن یکی از مهم‌ترین حوزه های موضوعی در ادبیات روابط بین‌الملل بوده است. از منظر این مقاله این موضوع می‌تواند جایگاه بسیار مهمی در ادبیات سیاستگذاری خارجی نیز داشته باشد، چراکه آشنایی با انواع نظم و چگونگی برخورد با آن می‌تواند به عنوان یکی از پیش‌شرط‌های مهم در سیاستگذاری موفق هر دولتی محسوب شود. در همین راستا این مقاله با مفروض قراردادن سه نظم موازی در نظام بین‌الملل کنونی یعنی «نظم هژمونیک، نظم موازنه قدرت و نظم نهادی» در پی پاسخ به این پرسش است که مهم‌ترین تجویزات سیاستگذارانه جمهوری اسلامی ایران در این سه نظم چگونه بایستی باشد؟ در پاسخ به این سؤال پیشنهاد می‌شود که ایران باید به عنوان یک بازیگر عقلانی تجدیدنظرطلب سازنده در نظم هژمونیک، به عنوان یک بازیگر عقلانی امنیت‌جو و قدرت‌طلب در نظم موازنه قدرت و به عنوان یک بازیگر هنجارساز و ایده‌ساز در نظم نهادی عمل نماید.