فناوری دیجیتال، شکل‌گیری نظام پایش سراسری و آینده حکمرانی چینی.

نویسندگان

1 استادیار علوم سیاسی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

2 کارشناسی ارشد جامعه‌شناسی سیاسی، دانشگاه تهران، ایران

doi
10.22059/jppolicy.2023.95723
چکیده

دولت چین در طی دو دهه گذشته از ترکیب چندین برنامه مبتنی بر فناوری‌های دیجیتال یک نظام پایش سراسری را به وجود آورده است که کارکرد اصلی آن گردآوری و تحلیل انبوه داده‌های مربوط به فعالیت‌های آشکار و پنهان شهروندان چینی در حوزه‌های مختلف زندگی آنان است. هدف این برنامه، شکل‌دادن به مبنایی برای یک حکمرانی هوشمند مبتنی بر داده‌های دقیق از شهروندان است. اصلی‌ترین رکن این برنامه کلان، سیستم اعتبار اجتماعی است. در بحث از پیامدهای این سیستم پایش سراسری، مقاله بر دو دسته از پیامدهای مثبت و منفی ناشی از تحقق این طرح تأکید می‌کند. پیامد مثبت این برنامه زمینه‌سازی برای طراحی دقیق و اجرای کارامد سیاست‌ها در حوزه‌های مختلف حکمرانی مانند فعالیت‌های اقتصادی، بهداشت، آموزش، حمل و نقل، مدیریت شهری، مبارزه با جرایم است. اما روی دیگر سکه، تحقق یک سازوکار سرکوب هوشمند شهروندان است که ابعادی بی‌سابقه به اقتدارگرایی کمونیستی می‌دهد. مقاله بر این نکته تأکید دارد که این دو سویه مثبت و منفی مقولاتی در هم تنیده و جدایی‌ناپذیر از یکدیگر هستند.