بررسی اثر تغییر در چگالی شبکه بر نحوه بهینه سازی تخصیص بودجه محدود بین پل‌‌ها جهت تاب آورسازی شبکه حمل و نقل

نویسندگان

1 گروه عمران، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران

2 گروه عمران، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران

3 گروه عمران، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران

doi
10.22075/jtie.2020.20001.1446
چکیده

تاکنون تحقیقات متعددی در زمینه اولویت‌بندی تخصیص منابع به پل‌ها برای بهبود تاب‌آوری شبکه‌های حمل و نقل انجام شده است.بسیاری این تحقیقات، شناسایی پل‌های مهم در یک شبکه ثابت و بدون تغییر توپولوژی را مورد بررسی قرار داده‌اند. اما در بسیاری از شبکه‌ها، احتمال تغییر و توسعه ساختاری در آینده وجود دارد که منجر به تغییر در تراکم و توپولوژی شبکه خواهد شد. این تغییرات، اهمیت پل‌ها را نسبت به شرایط اولیه‌ مبنا در تصمیم‌گیری برای تخصیص منبع تغییر می‌دهد. بنابراین نمی‌توان در انتخاب سبد بهینه پل‌ها تغییرات اهمیت آن‌ها در آینده را درنظر نگرفت. همچنین شناسایی پل‌هایی که صرفنظر از تغییرات شبکه در آینده، هموار در اولویت هستند، به تصمیم‌گیری بهینه در شرایط محدودیت منابع کمک می‌کند. در این مقاله یک شاخص با عنوان اهمیت تجمعی پل (〖CI〗_b) ارائه شده که با در نظر گرفتن تغییرات اهمیت پل‌ها در دوره‌‌های مختلف توسعه، سبد بهینه را تعیین می‌کند. جهت بیان نحوه استفاده از این شاخص یک مثال عددی ارائه شده است. نتایج این مثال نشان می‌دهد که استفاده از شاخص CIb باعث انتخاب پل‌های متفاوتی نسبت به سبد بهینه انتخاب شده با رویکردهای متداول می‌شود. به عنوان نمونه پل AE-AM ابتدا در سبد بهینه اولیه قرار داشت، اما استفاده از شاخص CIb باعث شد تا این پل از سبد بهینه اصلاح شده حذف شود؛ زیرا اهمیت این پل طی دو مرحله توسعه شبکه از 0.0961 به 0.0729 کاهش می‌یابد. در مقابل پل AA-AZدر ابتدا در سبد بهنیه اولیه قرار نداشت، اما به دلیل افزایش اهمیت این پل از 0.0378 به 0.2248، طی توسعه شبکه، در سبد بهینه اصلاح شده قرار گرفت.