فعالیت آنتی‌اکسیدانی سیب "رد‌ دلیشز" تحت محلول‌پاشی قبل از برداشت اسید‌فرولیک و نانوکیتوسان

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری، گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ارومیه، ایران

2 استاد، گروه گیاه پزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ارومیه، ایران

3 استاد، گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ارومیه، ایران

doi
10.22084/ppt.2025.30941.2160
چکیده

سیب (Malus domestica) به‌دلیل محتوای بالای ترکیبات فنولی و ظرفیت آنتی‌اکسیدانی، اهمیت تغذیه‌ای بالایی دارد. این پژوهش تأثیر کاربرد قبل از برداشت فرولیک‌اسید و نانوکیتوسان را بر کیفیت سیب بررسی کرد. آزمایش به‌­صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با چهار تکرار انجام شد. تیمارها شامل نانوکیتوسان (۰، ۵، ۱۰ میلی‌لیتر در لیتر) و فرولیک اسید (۰، 0/5، ۱ میلی‌مولار) بود. نتایج نشان داد که بالاترین غلظت‌های نانوکیتوسان (۱۰ میلی‌لیتر در لیتر) و فرولیک اسید (یک میلی‌مولار) موجب افزایش معنی‌دار فنول‌کل، فلاونوئید‌کل و فعالیت آنتی‌اکسیدانی براساس آزمون DPPH شدند. در مقابل، فعالیت آنزیم پلی‌فنول‌اکسیداز با افزایش غلظت تیمارها کاهش یافت و کمترین مقدار در تیمار ترکیبی نانوکیتوسان (۱۰ میلی‌لیتر در لیتر) و فرولیک‌اسید (0/5 میلی‌مولار) مشاهده شد. بیشترین فعالیت کاتالاز در تیمار فرولیک‌اسید (0/5 میلی‌مولار) بدون نانوکیتوسان ثبت شد، درحالی‌­که کمترین فعالیت این آنزیم در تیمار ترکیبی نانوکیتوسان (۱۰ میلی‌لیتر در لیتر) و فرولیک اسید (یک میلی‌مولار) مشاهده شد. با افزایش غلظت فرولیک‌اسید، مقدار گالیک‌اسید کاهش و کلروژنیک‌اسید افزایش یافت، درحالی‌که نانوکیتوسان باعث افزایش گالیک‌اسید و تغییرات مختلف در کافئیک‌اسید شد.  همچنین، بیشترین مقدار آپی‌ژنین در ترکیب نانوکیتوسان 10 میلی‌لیتر در لیتر و فرولیک‌اسید یک میلی‌مولار مشاهده شد. استفاده همزمان از نانوکیتوسان و فرولیک‌اسید، به‌ویژه در باغ‌های ارگانیک، روشی مؤثر برای بهبود کیفیت تغذیه‌ای سیب و افزایش ارزش بازارپسندی آن است