شناسایی و اولویت‌بندی حوزه‌های موضوعی اثرگذار در تدوین سیاست ملی شهری ایران

نویسندگان

1 دکتری شهرسازی پردیس هنرهای زیبا دانشگاه تهران، تهران، ایران

2 استادیار مدیریت و حسابداری دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران

3 استادیار هنر و معماری دانشگاه گیلان، رشت، ایران

4 استادیار شهرسازی دانشگاه تهران، تهران، ایران

doi
10.22059/jppolicy.2023.91399
چکیده

با گذشت بیش از چند دهه از تهیه طرح‌های شهری، سیاستگذاری در هر دو بُعد عملی و نظری لایه‌ای مغفول در نظام توسعه شهری ایران بوده است. در غیاب سیاست‌های شهری  مدون و مکتوب، برنامه­های شهری فاقد انسجام بوده و کنشگران مختلف مطابق با سیاست‌های ذهنی پیش فرض اقدام به برنامه‌ریزی و طراحی شهری می‌نمایند. در چنین شرایطی سیاست ملی شهری (NUP) به عنوان چارچوبی که از سوی برنامه اسکان بشر ملل متحد (هبیتات) معرفی شده می­تواند در هدایت فرایند توسعه شهری کشور به سوی پایداری موثر واقع شود. پژوهش حاضر با هدف شناسایی و اولویت بندی موضوعات اثرگذار در تدوین سیاست ملی شهری با توجه به  نیازها و شرایط خاص ایران و با استفاده از روش ترکیبی انجام شده است.  شناسایی اولویت های موضوعی  به کمک روش کیفی با رویکردی اکتشافی و اولویت بندی موضوعات به روش کمّی و تکنیک‌ AHP انجام شده است. نتایج پژوهش، سیزده اولویت موضوعی تدوین سیاست ملی شهری را در سه دسته مسائل مرتبط با عدم چابکی نظام برنامه ریزی شهری در همگام شدن با سرعت شهرنشینی، خلأهای نهادی و قانونی در نظام برنامه ریزی شهری  و  تغییرات و چالش های نوین جهانی معرفی می کند.