فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

به‌منظور بررسی اثر باکتری‌های محرک رشد گیاه بر شاخص‌های اگرومورفولوژیک بادرنجبویه تحت تنش خشکی در سال دوم کشت، آزمایشی به‌صورت کرت‌های خرد شده در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار انجام شد. فاکتور اول شامل سه سطح تنش خشکی (آبیاری کامل، 75 و 50 درصد آبیاری کامل) و فاکتور فرعی تلقیح با باکتری‌های محرک رشد در 5 سطح شامل شاهد (عدم تلقیح باکتریایی) و تلقیح با چهار گونه باکتریایی (Azospirillum، Bacillus strain A، Bacillus amyloliquefaciens و Streptomyces rimosus) بود. بر اساس نتایج به‌دست‌آمده، اثر سطوح مختلف تنش خشکی بر تمام صفات موردبررسی معنی‌دار بود. تیمار با باکتری بر تعداد شاخه‌های فرعی، شاخص سطح برگ، وزن خشک ساقه، درصد اسانس، عملکرد اسانس و عملکرد بیولوژیک در چین اول و وزن خشک برگ در چین دوم تأثیر معنی‌داری نشان داد. اثر متقابل تنش و باکتری فقط بر تعداد شاخه فرعی در چین دوم معنی‏دار بود. با افزایش شدت تنش خشکی روند کاهشی در ارتفاع بوته، تعداد شاخه فرعی، سطح برگ، وزن خشک ساقه و برگ، درصد و عملکرد اسانس و عملکرد بیولوژیک دیده شد، اما تلقیح گیاه با باکتری‌های Azospirillum، Streptomyces rimosus و Bacillus amyloliquefaciens باعث افزایش 10 تا 20 درصدی صفات موردبررسی نسبت به شاهد شدند. تیمارهای باکتریایی در مجموع باعث کاهش اثرات سوء تنش خشکی بر صفات موردبررسی شدند. باتوجه به نتایج این پژوهش، به‌منظور بهبود عملکرد کمی و کیفی و برخی خصوصیات آگرومورفولوژیک گیاه دارویی بادرنجبویه تحت شرایط تنش خشکی، تلقیح گیاه با باکتری‏های Azospirillum، Streptomyces rimosus و Bacillus amyloliquefaciens توصیه می‌شود.