فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

پرایمینگ، بذرها را پیش از قرار گرفتن در بستر خود و مواجهه با تنش شوری، از لحاظ فیزیولوژیکی و بیوشیمیایی آماده جوانه‌زنی می‌کند. به‌منظور بررسی تأثیر سطوح مختلف کیتوزان روی ویژگی‌های فیزیولوژیکی و بیوشیمیایی در لوبیا چیتی رقم صدری تحت تنش ‌شوری، آزمایشی به‌صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی با چهار تکرار در دانشگاه محقق اردبیلی در سال 1400 انجام شد. تیمارها شامل چهار سطح شوری (صفر، 50، 100 و 150 میلی‌مولار) و چهار سطح کیتوزان (صفر، 25/0، 50/0 و 75/0 درصد وزنی- حجمی) بود. نتایج نشان داد که تنش شوری درصد جوانه‌زنی را کاهش و میانگین مدت جوانه‌زنی و وزن خشک باقی‌مانده بذر را افزایش داد. کیتوزان باعث کاهش تأثیر شوری و بهبود درصد جوانه‌زنی و درصد رطوبت گیاهچه گردید. با افزایش شوری میزان SRUR، SRUE و DUSR کاهش یافتند. بیش‌ترین و کم‌ترین SRUR، DUSR و SR به‌ترتیب از کاربرد سطوح شوری 50 و150 میلی‌مولار به‌دست آمد. میزان SRUR، SRUE و DUSR در پرایمینگ با کیتـوزان 75/0 نسبت به شاهد (پرایمینگ با آب مقطر) به‌ترتیب در حدود 4/10، 6/9 و 2/7 درصد بیش‌تر بود. میزان کاهش SRRE و SR نیز نسبت به تیمار شاهد بدون شوری به‌ترتیب 4/13 و 3/8 درصد بود. هم‌چنین، میزان پروتئین و فیتین در پیش‌تیمار با کیتوزان 75/0 درصد و شوری صفر میلی‌مولار نسبت به شاهد به‌ترتیب در حدود 30 و 47 درصد افزایش نشان داد‌. در کل، پیش‌تیمار بذر با غلظت‌های مناسب کیتوزان به‌ویژه کیتوزان 75/0 درصد به‌عنوان بهبود‌دهنده رشد و کاهنده اثرات نامطلوب شوری در گیاه لوبیا می‌تواند مطرح باشد.