بررسی کارایی پسماند پشم سنگ در جذب آلودگی‌های نفتی (نفت سفید) در آب

نویسندگان

1 کارشناس، گروه محیط زیست، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، مرکز تحقیقات پسماند و پساب، دانشگاه آزاد اسلامی، خوراسگان (اصفهان)، ایران.

2 استادیار، گروه محیط زیست، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، مرکز تحقیقات پسماند و پساب، دانشگاه آزاد اسلامی، خوراسگان (اصفهان)، ایران.

3 دانشجوی دکتری، گروه محیط زیست، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، مرکز تحقیقات پسماند و پساب، دانشگاه آزاد اسلامی، خوراسگان (اصفهان)، ایران.

doi
10.22038/jreh.2018.30092.1204
چکیده

زمینه و هدف: آلوده شدن آب به ترکیبات نفتی در ایران از بدو استخراج نفت از سده گذشته ایجاد شده است و انباشت تدریجی آنها در محیط سلامتی منابع آب کشور را تهدید می‌کند، بنابراین گسترش فناوری­های جدید برای حذف و پاک‌سازی آلودگی­های نفتی ضروری است. روش­های مختلفی برای پاک‌سازی آلودگی­های نفتی و مشتقات آن وجود دارد. در این پژوهش، از جاذب پسماند پشم سنگ به عنوان جاذب ارزان قیمت برای حذف آلودگی نفتی (نفت سفید) از پساب استفاده شد.مواد و روش‌ها: در ابتدا با استفاده از آنالیز­­ XRF و XRD ترکیب شیمیایی تعیین شد، سپس آزمایشات جذب به صورت ناپیوسته با استفاده از محلول­های آزمایشگاهی حاوی نفت انجام گرفت و شرایط بهینه جذب با تغییر فاکتورهای مؤثر بر جذب که شامل pH، غلظت اولیه آلوده کننده، زمان تماس و مقدار جاذب بر میزان جذب در سطوح مختلف بود، مورد بررسی قرار گرفت و در نهایت استفاده از جاذب برای پساب آزمایشگاهی مورد مطالعه قرار گرفت.یافته­ ها: کارایی جاذب در زمان تعادل برای جذب نفت با استفاده از جاذب پسماند پشم سنگ در min 15 دقیقه با اختلاف معنی‌داری بیشتر از دیگر زمان تماس­ها بود (میزان 76/01 درصد جذب؛ 0/05>p) و کمترین مقدار آن با اختلاف معنی‌داری در min 3 مشاهده شد (میزان 63/82 درصد جذب؛ 0/05>p). بیشترین میزان جذب پسماند پشم سنگ در 3=pH مشاهده شد که اختلاف معنی‌داری با دیگر pH‌ها داشت (میزان 70/59 درصد جذب؛ 0/05>p) و کمترین درصد جذب با اختلافی معنی‌دار در 9=pH مشاهده شد (میزان 57/69 درصد جذب؛ 0/05>p). تأثیر مقادیر جاذب پسماند پشم سنگ در 0/5 و g/L 1 با یکدیگر اختلاف معنی­داری با یکدیگر نداشتند، اما با اختلاف معنی‌داری بیشتر از دیگر مقدار جاذب­ها بودند (به ترتیب میزان 76/80 و 75/30 درصد جذب؛ 0/05>p) و کمترین درصد جذب با اختلاف معنی‌داری نسبت به سایر مقادیر در g/L 0/25 مشاهده شد (میزان 67/78 درصد؛ 0/05>p). برازش هم­دماهای جذب سطحی نشان داد که جذب نفت توسط پسماند پشم سنگ با مدل لانگمویر مطابقت دارد (میزان 0/99=R2 می­باشد).نتیجه­ گیری: جاذب پسماند پشم سنگ، کارایی بالای در جذب نفت از پساب دارد و می­تواند در رفع آلودگی نفتی (نفت سفید) مورد استفاده قرار گیرد.