بررسی تغییرات رشدی و فتوسنتزی خیار پیوند شده بر روی پایه کدوحلوایی و قلیانی در شرایط تنش سرما

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان، ایران

2 دانشیار، گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان، ایران

3 استادیار، گروه باغبانی، مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی اصفهان، اصفهان، ایران

doi
10.22084/ppt.2023.17579.1887
چکیده

دما یکی از عوامل اصلی محیطی است که بر میزان رشد گیاه تأثیر می‌گذارد. پیوند در خانواده کدوییان به علت افزایش مقاومت گیاه پیوندی در برابر تنش‌هایی چون دمای پایین، دمای بالا و شوری موردتوجه قرار گرفته است. آزمایشی جهت بررسی اثر پیوند خیار Super daminos Cucumis sativus بر روی پایه‌های کدوی مسمایی توده ساری Cucurbita moschata (Rs) و قلیانی Lagenaria siceraria (Rg) و مقایسه آن با خیار پیوند نشده (Rn) و خیار پیوند شده بر روی خیار (Rc) به‌صورت آزمایش فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی با دو تیمار دمایی اپتیمم (2±27 درجه) و دمای پایین (2±15 درجه) با چهار تکرار اجرا در گلخانه‌های پژوهشی دانشگاه صنعتی اصفهان گردید و در پایان صفات وزن‌تر و خشک شاخساره، طول بوته، تعداد و طول گره، شاخص کلروفیل و شاخص‌های فتوسنتزی اندازه‌گیری شد نتایج آزمایش حاضر نشان داد که نرخ فتوسنتز به‌طور معنی‌داری در تنش دمایی پایین کاهش می‌یابد و پیوند خیار بر روی پایه کدو قلیانی و کدو مسمایی توده ساری در شرایط تنش سرما باعث بهبود فتوسنتز شد و بیش‌ترین میزان فتوسنتز در شرایط بدون تنش و در گیاهان پیوند شده روی پایه‌های کدو مسمایی توده ساری و قلیانی مشاهده گردید. میزان تعرق در گیاهان پیوند شده روی پایه‌های مسمایی و قلیانی و هم‌چنین گیاهان پیوند شده بر روی پایه خودی در شرایط تنش دمایی نسبت به شرایط بدون تنش کاهش یافت. به‌طورکلی پایه‌های قلیانی و کدو مسمایی توده ساری به‌طور یکسان نسبت به شرایط پیوند خودی و غیرپیوندی می‌توانند باعث بهبود شرایط تنش دمای پایین در خیار رقم سوپر دامینوس در برخی صفات شود.