تأثیر تنش کم‌آبی بر غلظت رنگیزه‌های فتوسنتزی و فعالیت کمی برخی آنتی‌اکسیدان‌ها در گندم

نویسندگان

1 دانش‌آموخته کارشناسی‌ارشد، گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران

2 استاد، گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران

3 دانش‌آموخته دکتری، گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران

doi
10.22084/ppt.2023.25939.2071
چکیده

هدف از این مطالعه بررسی تأثیر سطوح مختلف کم‌آبی روی برخی از خصوصیات بیوشیمیایی در مرحله گیاهچه‌ای سه رقم گندم زراعی می‌باشد. به ‌این منظور آزمایشی به‌صورت فاکتوریل بر پایه طرح کاملاً تصادفی در گلخانه دانشگاه محقق اردبیلی با دو فاکتور، فاکتور اول تنش کم‌آبی (35، 60 و 85 درصد ظرفیت زراعی (شاهد)) و فاکتور دوم ارقام گندم (پیشگام، پیشتاز و بهاران) در سه تکرار انجام شد. تنش کم‌آبی در مرحله سه برگی گندم اعمال شد و بعد از 10 روز، نمونه‌برداری از گیاهچه‌ها به‌منظور بررسی غلظت رنگیزه‌های فتوسنتزی و پارامترهای بیوشیمیایی انجام گرفت. نتایج نشان داد با افزایش تنش کم‌آبی فعالیت آنزیم‌های آنتی‌اکسیدانی کاتالاز، پراکسیداز و پلی‌فنل اکسیداز و پرولین افزایش یافت. بیش‌ترین و کم‌ترین غلظت رنگیزه‌های فتوسنتزی به‌ترتیب به ارقام بهاران و پیشگام به شرایط عدم تنش و تنش شدید کم‌آبی تعلق داشت. محتوای کاروتنوئید و پروتئین کل محلول در ارقام بهاران و پیشگام گندم تحت شرایط کنترل (شاهد) بیش‌تر بود. به‌طورکلی به‌نظر می‌رسد رقم بهاران به‌دلیل داشتن تحمل بالا نسبت به تنش در بین سایر ارقام موردبررسی و نیز با افزایش فعالیت آنزیم‌های آنتی‌اکسیدان و متابولیت‌های سازگاری موجب کاهش اثرات مخرب کم‌آبی شده است.