ترسیم و تحلیل نقشه علمی دارایی نامشهود با استفاده از پژوهش‌های نمایه شده در پایگاه‌های علمی

نویسندگان

1 استادیار، گروه سیاست‌گذاری علم و فناوری، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

2 دانشجوی دکترای مدیریت سیستم، پردیس فارابی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

3 استادیار، گروه سیاست‌گذاری علم و فناوری، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

doi
10.22054/jks.2020.51561.1318
چکیده

هدف از این پژوهش تحلیل و مصور سازی تولیدات علمی حوزه دارایی‌های نامشهود در پایگاه علمی اسکوپوس بود که به تجزیه و تحلیل شبکه مفاهیم و نویسندگان این حوزه پرداخته است. پژوهش حاضر از نوع پژوهش‌های کاربردی علم‌سنجی بود و با استفاده از تحلیل هم واژگانی و هم‌تألیفی انجام شده است. جامعه آماری پژوهش کلیه تولیدات علمی حوزه دارایی‌های نامشهود را دربرمی‌گیرد که در بازه زمانی 1979 تا 2019 میلادی در پایگاه علمی اسکوپوس نمایه شده است. در این پژوهش از نرم‌افزارهای ویس­ویور، گفی، هیست سایت، پاپلیش یا پریش و نودایکس ال به‌منظور ترسیم و تحلیل نقشه‌های علمی 2998 سند علمی استفاده شده است. یافته‌های پژوهش نشان داد که پرتکرارترین موضوعات و واژگان در این زمینه مدیریت دانش و سرمایه فکری هستند. همچنین براساس نقشه‌های ترسیم شده با استفاده از شاخص مرکزیت نزدیکی؛ خلق ارزش، زنجیره ارزش و مسئولیت اجتماعی ارزشمندترین زمینه‌های موضوعی شناخته شدند. با بررسی و تحلیل هم‌تألیفی مشخص گردید که شبکه هم‌تألیفی این حوزه گسسته و کم تراکم است و در مجموع 12472 استناد در کل مقالات انجام پذیرفته است. با توجه به خوشه اصلی حوزه می‌توان گفت که سرمایه‌های فکری و دانشی به همراه مزیت رقابتی در مبحث دارایی‌های نامشهود از اهمیت ویژه‌ای برخوردارند. فعال‌ترین نویسندگان این حوزه نیز پژوهشگران اروپایی هستند. با استفاده از نقشه هم­واژگانی دارایی نامشهود، محققان و علی الخصوص سیاست‌گذاران می‌توانند با آگاهی از وضعیت پژوهشی و موضوعی دارایی نامشهود به برنامه‌ریزی مناسب در این حوزه بپردازند.