بررسی تأثیر کود زیستی بیوپتاس و سولفات آهن برخصوصیات فیزیولوژیکی و عملکرد شنبلیله تحت شرایط تنش خشکی

نویسندگان

1 دانشیار، گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران

2 مربی، گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران

3 دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران

4 دانشیار، گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران.

doi
10.22084/ppt.2022.21366.1983
چکیده

به‌منظور بررسی اثر بیوپتاس و سولفات آهن بر خصوصیات فیزیولوژیکی شنبلیله تحت تنش خشکی، آزمایشی در سال 1396، به‌صورت کرت‌های خرد شده در قالب فاکتوریل بر پایه بلوک‌های کامل تصادفی انجام شد. تیمارها شامل تنش خشکی (شامل آبیاری نرمال به‌عنوان عدم‌تنش و قطع آبیاری در اوایل گل‌دهی به‌مدت 14 روز به‌عنوان تنش خشکی) به‌عنوان عامل اصلی و تیمارهای کودی بیوپتاس (0 (صفر) و 5 کیلوگرم در هکتار) و سولفات آهن (0 (صفر) و 5/1 در هزار) به‌عنوان عامل فرعی در نظر گرفته شدند. نتایج نشان داد که صفات رویشی (ارتفاع، وزن‌تر و خشک بوته، تعداد و سطح برگ)، صفات زایشی (عملکرد بیولوژیک، عملکرد دانه، تعداد دانه در بوته) و رنگیزه‌های فتوسنتزی (کلروفیل کل و کارتنوئید) تحت تأثیر تنش خشکی قرار گرفتند. کاربرد برهم‌کنش بیوپتاس و سولفات‌آهن سبب افزایش صفات رویشی (ارتفاع، وزن‌تر بوته و تعداد برگ در بوته) گردید. بیش‌ترین عملکرد بیولوژیک و عملکرد دانه در تیمار 5 کیلوگرم در هکتار بیوپتاس در شرایط عدم‌تنش خشکی مشاهد شد. تیمار سولفات آهن در شرایط عدم‌تنش خشکی سبب افزایش 5/22 درصد وزن هزاردانه نسبت به شاهد در شرایط تنش خشکی شد. هم‌چنین کاربرد برهم‌کنش تنش خشکی، بیوپتاس و سولفات‌آهن توانست ارتفاع بوته، وزن خشک بوته، تعداد برگ در بوته و رنگیزه‌های فتوسنتزی (کلروفیل کل، a و b) تحت تأثیر خود قرار دهد. نتایج حاکی از آن بود که کود زیستی بیوپتاس و سولفات آهن، توانست تنش خشکی را در گیاه شنبلیله تعدیل نمایند و موجب بهبود ویژگی‌های کمی و کیفی این گیاه مهم گردد.