نقش شهرهای جهانی در نظام جهانی با تأکید بر اندیشۀ جان رنه شورت و پیتر تیلور
نویسندگان
1 دانش آموختة دکترای جغرافیای سیاسی، دانشگاه تهران
doi
10.22059/jhgr.2021.286356.1007984چکیده
هدف از مقالة حاضر برجسته کردن نقش «شهرهای جهانی» است. امروزه، به واسطۀ افزایش نقش سیاسی و استراتژیک شهرها، «شهرهای جهانی» به کانون مطالعات در جغرافیای سیاسی تبدیل شده اند و به عنوان بازیگران اساسی در نظام بین الملل به ایفای نقش می پردازند. اما اینکه چگونه پدیدة شهر از نگاه جغرافیدانان سیاسی مورد مطالعه قرار می گیرد پرسشی است که مقالة حاضر همراه با تحلیل نظریه ها و دیدگاه های دو تن از برجسته ترین جغرافیدانان سیاسی که در تحقیقات خود به تعریف و نقش شهرهای جهانی (با تأکید بر ابعاد سیاسی فضای شهری و اقتصاد شهری تمرکز یافته اند) پرداخته اندـ درصدد پاسخ به آن است. نتایج این تحقیق با روش توصیفی- تحلیلی نشان می دهد پدیدة شهر از سوی جغرافیدانان سیاسی با تأکید بر عناصر محوری سه گانة فضا، سیاست، و قدرت مطالعه و بررسی می شود. به اعتقاد جان رنه شورت، بیش از آنکه الگویی از رقابت بین جهان شهرها را برای سلطه بر جهان در ذهن آوریم، دقیق تر آن است که شبکه ای از جهان شهرها را مورد توجه قرار دهیم که در آن نظارت و سلطة اقتصادی فقط در چند شهر متمرکز است. همچنین، پیتر تیلور شهرهای جهانی را با توجه به ماهیت سیال و متحرک قدرت بین شهرهای جهانی و اینکه آنها چگونه با توجه به ایدئولوژی (مقیاس ملی) و اقتصاد جهانی درون نظام جهانی تعامل برقرار میکنند، در رویکردی کلنگر، بررسی می کند. بنابراین، شهرهای جهانی، در نقش بازیگران رقابت کننده در جهان، معرف جایگاه و نقش دولت- ملت ها در روند توسعة تعاملات و مناسبات در ابعاد سهگانة اقتصاد، سیاست، و فرهنگ هستند.