شناسایی منابع مکتوب کلینی در تدوین الکافی: بررسی مورد علیبن محمد کُلینی رازی
نویسندگان
1 استادیار، گروه علوم قرآن و حدیث، دانشکدۀ الهیات و معارف اسلامی، دانشگاه تهران، تهران، ایران
doi
10.22059/jqst.2023.349130.670072چکیده
علیبن محمد بن ابراهیم بن أبان کُلینی رازی مشهور به «عَلّان کلینی» از راویان امامی عصر غیبت صغری است. از میان رجالیان متقدم، تنها نجاشی شرح حال او را آورده و بر وثاقتش تصریح کردهاست. از او که داییِ شیخ کلینی معرفی شده، روایات بسیاری در الکافی نقل شدهاست. بخش قابل توجهی از این روایات در «کتاب الحُجّة» الکافی است. نظر به اینکه شیخ کلینی روایات کتابش را از منابع مکتوب پیشینی گردآورده، این پرسش مطرح است که منبع مکتوب او در نقل این روایات کدام کتاب بودهاست. اهمیت شناسایی این منابع از آنروست که از جمله معیارهای محدثان متقدم، نقل از کتابهای قابل اعتماد بودهاست. این مقاله میکوشد تا با گردآوری این روایات و تحلیل آنها، این فرضیه را ارزیابی کند. شواهد محتوایی و سندی این روایات، نقل آنها از کتاب أخبار القائم (علیه السلام) علان کلینی را تقویت میکند. محتوای بخش قابل توجهی از این روایات دربارۀ امام زمان (ع) است که با عنوان کتاب وی همسویی کامل دارد.