شناسایی جنایات جنگی اسرائیل در جنگ 2023 اسرائیل-حماس تحت چارچوب اساسنامه دیوان کیفری بینالمللی
نویسندگان
1 حقوق نفت و گاز، دانشکده حقوق، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.
doi
10.22099/jls.2024.48742.5048چکیده
با تصویب کنوانسیون اول ژنو در سال 1864 و تدوین قانون جنگ در حقوق بینالملل، جهان برای نخستین بار شاهد آن بود که حفظ کرامت و حیات انسانی در جنگ بر همه چیز مقدم میشود؛ اینک اسرائیل که خود مدعی بزرگترین قربانی جنایت جنگی در جنگ جهانی دوم بوده، در حال کشتار بیرحمانه غیرنظامیان در درگیری 2023 اسرائیل-فلسطین در خاک غزه است. در زمان نگارش مقاله حاضر، سرانجام این درگیری همچنان نامشخص است؛ لیک آنچه به وضوح مبرهن است، از میان رفتن جان هزاران غیرنظامی بیگناه و تخریب مواضع حیاتی غزه همچون بیمارستانها، زیرساختهای شهری، پناهگاهها، اماکن مسکونی و محیطزیست است. حال پرسشهای اساسی پژوهش آن است که چه مرجعی و با استناد به چه قواعدی صلاحیت شناسایی و رسیدگی به جنایات جنگی اسرائیل را دارد؟ و اسرائیل در طول درگیری، مرتکب کدامین جنایت جنگی شده است؟ پژوهش حاضر بر این مبنا استوار است که با پیوستن فلسطین به اساسنامه رم و ماهیت بینالمللی درگیری، بنا بر ماده 12 اساسنامه، دیوان کیفری بینالمللی صلاحیت رسیدگی به جنایات جنگی را دارد و با استناد بر مفاد ماده 8 اساسنامه رم، کنوانسیونها و پروتکلهای ژنو، جنایات علیه اشخاص و اشیاء محافظت شده توسط اسرائیل قابل شناسایی و رسیدگی است.