فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

مدیریت شهری در ایران با چالش‌های جدی در تأمین مالی پایدار و کارآمد روبروست، به‌ویژه در حوزه وصول حقوق مالی ملی و محلی. این مقاله با رویکردی تحلیلی-توصیفی به بررسی موانع ساختاری و نهادی پیش‌روی شهرداری‌ها در تأمین منابع مالی مورد نیاز برای ارائه خدمات عمومی و تحقق توسعه شهری پایدار می‌پردازد. چارچوب نظری پژوهش بر مبنای اصول حکمرانی مطلوب ـ از جمله شفافیت، پاسخ‌گویی، عدالت، کارآمدی و مشارکت ـ بنا شده و تلاش شده است تا رابطه این شاخص‌ها با کیفیت نظام درآمدی شهرداری‌ها تحلیل شود. یافته‌ها نشان می‌دهد که عدم تناسب بین اختیارات و مسئولیت‌های دولت‌های محلی، تمرکز قدرت و منابع در سطح ملی، ضعف در قوانین مربوط به وضع و وصول عوارض و مالیات محلی، و نبود الگوهای پایدار درآمدی، از جمله چالش‌های اصلی در مدیریت مالی شهری هستند. همچنین، تحلیل موردی وضعیت شهرداری تهران طی سال‌های ۱۳۹۶ تا ۱۴۰۰ نشان می‌دهد که اتکای زیاد به درآمدهای ناپایدار مانند فروش تراکم، در تعارض با اصول حکمرانی مطلوب و تهدیدی برای حق بر شهر و اعتماد عمومی است. این مقاله بر لزوم بازنگری در ساختار مالی شهرداری‌ها، تمرکززدایی مالی هدفمند، و ارتقاء شفافیت و پاسخ‌گویی در فرآیندهای درآمدزایی شهری تأکید دارد تا مدیریت شهری بتواند به شاخص‌های حکمرانی مطلوب نزدیک شود.