فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

این تحقیق به‌منظور تفکیک واریانس صفت عملکرد به اجزاء آن و تعیین وراثت‌پذیری این صفت در زیتون انجام شده است. بدین منظور از 105 رقم و ژنوتیپ کشت شده در ایستگاه تحقیقاتی طارم متعلق به مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان زنجان طی پنج سال باغی، از سال 1393تا 1397 استفاده شد. طرح پایه‌ی این آزمایش، بلوک‌های کامل تصادفی بود که با وارد کردن اثر زمان (سال) در مدل، در نهایت داده‌ها بر اساس طرح کرت‌های خرد شده در زمان، تجزیه و مورد تحلیل قرار گرفت و سپس براساس امید ریاضی هر یک از اجزا‌ء، پارامترهای ژنتیکی مربوط به صفت به‌دست آمد. میزان عملکرد محصول در پنج سال باغی موردمطالعه دارای تفاوت قابل ملاحظه‌ایی بود به­طوری که بیش‌ترین عملکرد در سال هفتم مطالعه به مقدار 32/32 کیلوگرم به ازای هر درخت به‌دست آمد. مقدار جزء ژنتیکی صفت عملکرد 81/40 محاسبه گردید، که کوچک بودن این مقدار نشان از تأثیر بالای محیط بر این صفت دارد. مقدار وراثت‌پذیری خصوصی این صفت 44/53 تخمین زده شد، که با توجه به کمّی بودن ماهیت صفت، این برآورد قابل ‌توجه است. بر این اساس و بر مبنای شاخص تنوع بالای مشاهده شده، یکی از روش‌های مناسب اصلاحی برای صفت عملکرد در زیتون می‌تواند، در نهایت، انجام عمل "انتخاب" در میان ژنوتیپ‌های برتر، از میان کل ژنوتیپ‌های بررسی شده باشد.