اثر اسید سالیسیلیک و تیواوره بر رشد، عملکرد و برخی ویژگی‌های فیزیولوژیکی گلرنگ در شرایط تنش خشکی

نویسندگان

1 دانش‌آموخته‌ کارشناسی‌ارشد، گروه ژنتیک و تولید گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ولی‌عصر رفسنجان، رفسنجان، ایران

2 استادیار، گروه ژنتیک و تولید گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ولی‌عصر رفسنجان، رفسنجان، ایران

3 استادیار، گروه ژنتیک و تولید گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ولی‌عصر رفسنجان، رفسنجان، ایران

4 دانش‌آموخته‌ کارشناسی‌ارشد، گروه ژنتیک و تولید گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ولی‌عصر رفسنجان، رفسنجان، ایران

doi
10.22084/ppt.2019.14766.1775
چکیده

به‌منظور بررسی اثر اسید سالیسیلیک و تیواوره بر عملکرد و ویژگی‌های مورفوفیزیولوژیکی گلرنگ در شرایط تنش خشکی، آزمایشی به‌صورت اسپلیت پلات فاکتوریل بر پایه طرح بلوک‌های کامل تصادفی با 3 تکرار انجام شد. فاکتور اصلی شامل سه سطح (80 (بدون تنش)، 110و 140 میلی‌متر تبخیر از تشتک تبخیر)، فاکتور فرعی شامل سه سطح تیواوره (صفر، 500 و 1000 پی‌پی‌ام) و دو سطح اسید سالیسیلیک (صفر و یک میلی‌مولار) بودند. بیش‌ترین ارتفاع بوته (38/71 سانتی‌متر)، تعداد دانه در طبق (37/32)، وزن هزاردانه (38/22 گرم) و درصد روغن (54/22 درصد) در شرایط بدون تنش به‌دست آمد. مصرف 1000 پی‌پی‌ام تیواوره سبب افزایش 91/17 درصدی تعداد دانه در طبق، 12 درصدی وزن هزاردانه و 03/14 درصدی درصد روغن نسبت به عدم‌مصرف تیواوره شد. هم‌چنین اسید سالیسیلیک یک میلی‌مولار سبب افزایش 05/6 درصدی درصد روغن نسبت به عدم مصرف اسید سالیسیلیک گردید. بیش‌ترین سطح برگ (2599 میلی‌مترمربع) و عملکرد بیولوژیکی (8656 کیلوگرم در هکتار) در شرایط بدون تنش و مصرف 1000 پی‌پی‌ام تیواوره و یک میلی‌مولار اسید سالیسیلیک مشاهده شد. در شرایط بدون تنش و تنش 140 میلی‌متر تبخیر، مصرف تیواوره اختلاف معنی‌داری از نظر عملکرد دانه با عدم مصرف تیواوره نداشت و در سطح تنش 110 میلی‌متر تبخیر، مصرف تیواوره سبب افزایش عملکرد دانه شد. در شرایط بدون تنش و تنش 140 میلی‌متر تبخیر، محلول‌پاشی با 1000 پی‌پی‌ام تیواوره سبب افزایش کلروفیل a نسبت به عدم محلول‌پاشی تیواوره شد. در سطح تنش 140 میلی‌متر تبخیر، مصرف تیواوره سبب کاهش محتوای کربوهیدرات کل نسبت به عدم مصرف تیواوره گردید.