کاربرد روش تحلیل پوششی داده‌ها (DEA) برای سنجش و ارزیابی عملکرد پژوهشگران سازمان‌های تحقیقاتی: مطالعه موردی یک مرکز تحقیقاتی

نویسندگان

1 دانشکده مهندسی صنایع، دانشگاه صنعتی مالک اشتر، تهران، ایران.

2 دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه صنعتی قم، قم، ایران.

3 دانشکده مهندسی برق و کامپیوتر، دانشگاه صنعتی قم، قم، ایران.

4 دانشکده مهندسی صنایع، دانشگاه صنعتی مالک اشتر، تهران، ایران.

doi
10.22052/scj.2024.253495.1182
چکیده

هدف از این تحقیق ارائه یک روش ساختاریافته برای ارزیابی عملکرد پژوهشگران در سازمان‌های تحقیقاتی با استفاده از تحلیل پوششی داده‌ها بر اساس شاخص‌های عینی، دقیق و روشن است. جهت انجام این کار پس از تهیه پرسشنامه از طریق مطالعه ادبیات و مصاحبه با نخبگان، داده‌های جمع‌آوری شده از محققان یک مرکز تحقیقاتی، مورد تجزیه‌وتحلیل قرار گرفته و شاخص‌های ورودی و خروجی موثر بر کارایی پژوهشگران با کمک روش تحلیل پوششی داده‌ها معین شده است. بر اساس روش پیشنهادی، پژوهشگران با دریافت ورودی از مراکز و سازمان‌های تحقیقاتی، خروجی‌هایی را در اختیار چنین سازمان‌ها و مراکزی قرار می‌دهند که با استفاده از آنها عملکرد و کارایی پژوهشگران اندازه‌گیری می‌شود تا از چنین ارزیابی‌هایی در برابر اشتباهات انسانی محافظت شود که ممکن است نتایج ارزیابی را تغییر دهد. روش پیشنهادی در یک مرکز تحقیقاتی بر روی 56 محقق با 4 شاخص ورودی و 10 شاخص خروجی، اجرا و نتایج نشان می‌دهد که نمره کارایی 11 محقق 1 بوده و سایر محققان نمرات کمتر از 1 داشتند و کارایی آنها در مقایسه با 11 نفر اول اندازه‌گیری شد. ویژگی بارز تحقیق در مقایسه با سایر کاوشگرها جامعیت و یکپارچگی این روش برای ارزیابی عملکرد این‌گونه محققین است زیرا از کلیه شاخص‌های موجود در ادبیات در این روش استفاده شده است.