بررسی آراء رجالیان دربارۀ احمد بن علی بن کلثوم و اعتبارسنجی احادیث وی
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری علوم قرآن و حدیث دانشگاه تهران
2 دانشیار گروه علوم قرآن و حدیث دانشگاه تهران
doi
10.22059/jqst.2022.326316.669771چکیده
احمد بن علی بن کلثوم از مشایخ مشترک عیّاشی و کشّی و از راویان متهم به غلوی است که دربارۀ او آراء رجالی مختلفی وجود دارد. این راوی از سوی شیخ طوسی متهم به غلو گردیده، درحالیکه از سوی کشی توثیق شده است. در این تحقیق از طریق بررسی اقوال رجال شناسان دربارۀ احمدبن علی بن کلثوم و واکاوی اسناد و مضمون روایاتش، به این نتیجه دست مییابیم که قرائن موجود اتهام احمدبن علی بن کلثوم به غلو را تقویت میکند. ثانیاً مقصود از واژۀ «القوم» در عبارت شیخ کشی دربارۀ ابن کلثوم (کان من القوم)، با توجه به قرائن موجود در کلام کشی، به معنای غالیان است. ثالثاً تأمل در روایات ابن کلثوم این نکته را خاطر نشان میسازد که سخنی که حاکی از اعتقادات غلوآمیز باشد، در روایات وی وجود ندارد و باید گفت که روایات غلوآمیز او، به فرض صحت انتساب او به غلو، به خوبی گزینش و پالایش شده اند. و رابعاً از بین روایات باقی مانده از احمد بن علی بن کلثوم، فقط 3 مورد از روایات او دارای مویداتی است که بر صحت مضمون اخبار او دلالت دارد. مابقی روایات او متفرد بوده و این روایات، با توجه به اینکه همۀ مشایخ احمدبن علی بن کلثوم به واسطۀ اتهام به غلو یا تخلیط تضعیف شده یا مجهول می باشند، قابل پذیرش نیستند.