زیبایی شناسی عناصر سوررئالیستی رمانهای «نادیا» آندره برتون و «سه قطره خون» صادق هدایت
نویسندگان
1 دکتری زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران
2 استاد، گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران
doi
10.22054/ltr.2021.60682.3374چکیده
هنر و زیبایی شناسی حیطه هایی باز و گسترده هستند که جهان در آنها تفسیر میشود و در فرآیندی تفکری- ادراکی بر تخیل، سازندگی و بیان تأثیر میگذارد. تجربه و دانش زیبایی شناسی، روش ها و دیدگاه های جدید، ذهن را به چالش می کشانند. «نادیا» اثر آندره برتون و «سه قطره خون» اثر صادق هدایت به عنوان واقعیتی صوری و معنایی، مصداق بارز عناصر زیبایی عینی و ذهنی هستند که نشان دهندۀ پنهان بودن واقعیت عمیقِ حالت روانی انسان در ضمیر ناخودآگاه اوست و دارای واقعیتی هستی شناسی است که آگاهی ما تنها به بخش کوچکی از آن دست یافته است. هدف از تحلیل عناصر زیبایی شناسانۀ این آثار که به بازنمایی نیازهای ساحت های مختلف حیات انسان از راه شهود و تأمل و توجه به جهان فراعینی و ایجاد نوعی ارتباط تعاملی بین احساس، اندیشه، خرد و خیال انسانی می پردازند، شناخت و دریافت نحوۀ نگارش آثار مذبور و چرایی ارزشمندی آنهاست. در این پژوهش به روش توصیفی و تحلیلی و با رویکرد ادبیات تطبیقی و تکیه بر مکتب نقد بنیاد آمریکایی در تحلیل کیفی و واکاوی جنبه های زیبایی شناسیِ سوررئالیستی آثار به این نتیجه رسیده ایم که زیبایی زبان و تخیل در بخش روساخت و زیبایی محتوا در بخش ژرف ساخت با استفاده از شگردهای سوررئالیسم، ارکان سازنده زیبایی این آثار است که منتهی به خلق فضاهایی میشود که عصیانی برای آزادی ذهن از محدودیت هاست.