نقدی بر دیدگاه یوری روبین دربارۀ تفسیر کلمات «مزمل» و «مدثر» مقالۀ «رسول جامه بهخود پیچیده»
نویسندگان
1 استادیار گروه تفسیر و علوم قرآن دانشگاه علوم و معارف قرآن کریم (دانشکدۀ علوم قرآنی مراغه)
2 دانش آموختۀ دکتری تفسیر تطبیقی دانشگاه علوم و معارف قرآن کریم؛
3 دانشجوی دکتری علوم قرآن و حدیث دانشگاه علامه طباطبایی؛
doi
10.22059/jqst.2020.282807.669312چکیده
یوری روبیناستاد بازنشستۀ دانشگاه تاوویو است که کتابها و مقالههای متعددی پیرامون اسلام آغازین با تأکید بر قرآن، تفسیرقرآن و سیره و حدیث در مداخل دائرهالمعارف قرآن لایدن به چاپ رسانده است. یکی از مقالههای ایشان «رسول جامه بهخود پیچیده (تفسیر مزمل و مدثر)» است. روبین در این مقاله تفاسیر نوشته شده دربارۀ خطابات مزمل و مدثر را به سه دسته تقسیم کرده است؛ «تبیینهای خنثی» که بدون هیچ دلیلی به بیان لغوی واژگان پرداخته، «تبیینهای ستایشی» که در آنها این واژگان به عنوان القابی افتخارآمیز و محترمانه برای پیامبراکرم(ص) به شمار رفته و «تبیینهای مذمتی» که در تفسیر واژگان فوقالذکر به قصور یا ناتوانی پیامبراکرم(ص) در ادای رسالت اشاره کرده و حالت پوشیدگی را بازتابی از اعمالِ متنبیان و کاهنان پیش از اسلام دانسته و آنرا نشانۀ عدم فعالیت، گوشهگیری و عدم تمایل پیامبر(ص)، به رویارویی با مشکلات موجود در انجام رسالت نبوی دانسته است. پژوهش حاضر با سه روش نقد محتوایی، منبعی و روشی به ارزیابی و تحلیل دیدگاه و مستندات روبین پرداخته و با تبیین حقایق تاریخ اسلام، معنی واژگان و حدیث «انا النذیر العریان»، ادعای او را متأثر از رجوع تکبعدی به منابع، عدم اعتبارسنجی آنها، و بیان نظرات شخصی بهجای نظرات مفسران مسلمان میداند.