فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

انتخاب ژنوتیپ و تعیین تراکم مناسب گیاهان در هر منطقه جهت دستیابی به پتانسیل عملکرد ارقام ضروری می‌باشد. با توجه به سابقه طولانی کشت کنجد در منطقه رستم و وجود توده‌ها و ارقام جدید در استان فارس، این پژوهش در سال 1393 به‌منظور بررسی اثرات تراکم بوته بر عملکرد و اجزای عملکرد تعدادی از ژنوتیپ‌های مناسب کنجد در مزرعه‌ای در منطقه رستم، استان فارس انجام شد. تأثیر پنج تراکم بوته (15، 25، 35، 45 و 55 بوته در مترمربع) و سه توده‌ی محلی کنجد نورآباد، برازجان و داراب 14 به‌صورت آزمایش فاکتوریل در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار مورد بررسی قرار گرفت. نتایج پژوهش نشان داد که اثر توده و تراکم روی بیشتر صفات مورد بررسی معنی‌دار شد، به‌طوری‌که با افزایش تراکم از 15 به 55 بوته در مترمربع، محتوای روغن دانه (40 درصد)، وزن هزار دانه (14 درصد)، تعداد کپسول در بوته (8 درصد) و تعداد شاخه فرعی در بوته (88 درصد) با کاهش معنی‌داری همراه بود. درحالی‌که افزایش تراکم بوته، از 15 به 55 بوته در مترمربع، موجب افزایش عملکرد دانه (68 درصد)، زیست‌توده (66 درصد)، محتوای پروتئین دانه (26 درصد)، عملکرد روغن (54 درصد)، ارتفاع بوته (9 درصد) و تعداد دانه در کپسول گردید. توده‌ برازجان بیش‌ترین محتوای روغن دانه (6/57 درصد) را به خود اختصاص داد. با توجه به نتایج به‌دست آمده از پژوهش، توده نورآباد به‌واسطه داشتن بیش‌ترین عملکرد دانه (48/1982 کیلوگرم در هکتار) در تراکم کشت 55 بوته در مترمربع، برای منطقه مذکور پیشنهاد می‌گردد.