فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

یکی از شیوه­های نوین نقد داستان، بررسی و تحلیل موقعیت داستانی است. هر موقعیت داستانی سه وجه «شخص، حالت و دیدگاه» را شامل می­شود. با بررسی زاویة دید و موقعیت داستانی می‎توان به درک چگونگی عملکرد دیدگاه­های «زمانی، مکانی و روا‌ن‌شناختی» راوی نائل شد. در این پژوهش با روشی توصیفی- تحلیلی و با نگاهی به سه کارکرد یاد شده، شاملوجه، کانونی‌سازی و موقعیت شخص­گانه، سه داستان کوتاه با درونمایة جنگ از دومین مجموعه داستان­های «یوسف» تحلیل ­شده است. هدف از این پژوهش در وهلة نخست بررسی کیفیت فرآیند ادراک و باورپذیری عمل روایی با عنصر موقعیت داستانی است. در بخش دوم تلاش کرده­ایم تا نشان دهیم چگونه جانماییِ مصالح و مواد داستانی باعث می­شود مخاطب با دیدگاه و موقعیت راوی در ذهن خود همذات‌پنداری کن. نتایج نشان می‎دهد مخاطب در این داستان‎ها‌ بازتاب رویدادها و جهانِ مجسم را از نگاه شخصیتی غیر از راوی می‎بیند. همچنین نویسندگان سه داستان یادشده تلاش کردند با انتقال احساسات و انعکاس رفتار شخصیت‎ها از طریق پژواک احساسات و به روش تک‎گویی درونی غیرمستقیم، همسویی و همدلی مخاطب با اتفاقات داستان را برانگیزانند.