سنجش اصالت در آثار موضوع نظریه ادغام
نویسندگان
1 حقوق مالکیت فکری- گروه حقوق خصوصی- دانشکده حقوق- پردیس فارابی دانشگاه تهران- قم- ایران
2 استاد، گروه فقه و حقوق پژوهشکده نظامهای اسلامی، پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی، تهران، ایران- عضو وابسته دانشکده حقوق، پردیس
doi
10.22099/jls.2021.39133.4184چکیده
ماده 1 قانون حمایت حقوق مؤلفان و مصنفان و هنرمندان (1348) اثر مورد حمایت را «آنچه از راه دانش یا هنر و یا ابتکار» پدید آمده باشد تعریف میکند. در نتیجه لازمهی حمایت آن است که اثر ناشی از خلاقیت و ابتکار پدیدآورنده باشد. این امر در جایی که ایده و محتوای اثر راهی برای اعمال خلاقیت نداشته باشد، بهگونهای که بیان ایده تنها به یک روشیاروشهای محدودی امکانپذیرباشد،موجب طرح این مسئله میگرددکه آیاد چنین مواردی اثرموردحمایت قانون محقق میشود یاخیر. این مسئله درحقوق ایران کمتر مطرح شده است؛ اما در حقوق آمریکا بهشدت مورد بحث و بررسی قرارگرفته وتحت عنوان نظریه ادغام مطرح گردیده است. به موجب این نظریه، زمانی که برای بیان ایدهی اثر تنها یک روش یا روشهای محدودی وجود داشته باشد، چنانکه ایده بیان خود را تحمیل نماید، موضوع مورد حمایت قانون محقق نمیشود؛ چرا که درواقع شرط اساسی حمایت که همان اصالت یا خلق اثر توسط پدیدآورنده است انجام نشده است. این مسئله هماکنون در حقوق ایران مطرح است. مقاله حاضر با بهکارگیری روش توصیفی-تحلیلی در بررسی آرای قضایی صادره در پروندههای ادغام، درصدد تحلیل تأثیروقوع ادغام بروضعیت اصالت آثار برآمده و نتیجه میگیرد این نظریه در حقوق ایران نیز قابل اعمال است؛ همچنین ارتباط میان نظریه ادغام و شرط اساسی حمایت، لزوم شناسایی واعمال آن درحقوق ایران را دو چندان میکند.
