اثر کاربرد کودهای زیستی، شیمیایی و آلی بر برخی ویژگی‌های کیفی علوفه سورگوم دانه‌ای در شرایط گلخانه

نویسندگان

1 دانشیار گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، خراسان رضوی (مشهد)، ایران

2 دانشیار گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، خراسان رضوی (مشهد)، ایران

3 دانشجوی کارشناسی ارشد زراعت، گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، خراسان رضوی (مشهد)، ایران

4 دانشجوی دکترای تخصصی تغذیه دام، گروه علوم دام، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، خراسان رضوی (مشهد)، ایران

5 استاد گروه علوم دام، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، خراسان رضوی (مشهد)، ایران

doi
10.22084/ppt.2016.1763
چکیده

مدیریت کود یک عامل مهم در موفقیت کشت گیاهان زراعی میباشد. کاربرد کودهای زیستی در تولید این گیاهان با هدف حذف یا کاهش قابل ملاحظه مصرف نهاده‌های شیمیایی و همچنین افزایش حاصلخیزی خاک و بهبود رشد و کیفیت گیاه، از اهمیت زیادی برخوردار است. بهمنظور بررسی واکنش برخی از ویژگی‌های کیفی علوفه سورگوم دانه‌ای به استفاده از کودهای زیستی، شیمیایی و آلی، آزمایشی به‌صورت طرح بلوک کامل تصادفی و در 3 تکرار انجام شد. تیمارهای آزمایشی شامل 3 نوع کود بیولوژیک و تلفیق آن‌ها با یکدیگر و ورمی‌کمپوست و کود شیمیایی به شرح زیر بود: 1- قارچ میکوریزا آربسکولار گونه eaessom sumolG + ورمی‌کمپوست، 2- قارچ میکوریزا + کود زیستی نیتروکسین (حاوی باکتری‌های .ps mulliripsozA و .ps retcabotozA)، 3- قارچ میکوریزا + ریزوبیوم (.ps muibozihR)، 4- قارچ میکوریزا + کود شیمیایی NPK، 5- قارچ میکوریزا eaessom sumolG و 6- شاهد. در این آزمایش، هرچند تیمارها اثر معنی‌داری بر میزان خاکستر، اجزای دیواره سلولی (مواد نامحلول در شوینده خنثی) و اجزای دیواره سلولی به جزء همی‌سلولز (مواد نامحلول در شوینده اسیدی) نداشتند اما توانستند صفات و ویژگی‌هایی نظیر پروتئین خام، گوارشپذیری ماده خشک و گوارشپذیری ماده آلی را به‌طور معنی‌داری تغییر دهند. نتایج نشان داد که بیشترین درصد پروتئین خام (19/15 درصد)، گوارشپذیری ماده خشک (21/07 درصد) و گوارشپذیری ماده آلی (61/27 درصد) در تیمار تلفیقی میکوریزا و نیتروکسین و بیشترین درصد خاکستر (8/9 درصد) از تیمار تلفیقی کود میکوریزا و ورمیکمپوست حاصل شد. با توجه به نتایج آزمایش، بهترین تیمار کودی برای سورگوم دانه‌ای مخلوط قارچ میکوریزا و کود زیستی نیتروکسین پیشنهاد می‌گردد. بنابراین میتوان نتیجه گرفت که کودهای بیولوژیک می‌توانند بهعنوان جایگزینی مناسب برای بخشی از کودهای شیمیایی در سیستم‌های کشاورزی پایدار مورد استفاده قرار گیرند.