بررسی زبان و لحن حماسی در قصاید فرخی سیستانی

نویسندگان

1 دانشیار، ‌گروه زبان و ادبیات فارسی، ‌واحد همدان، ‌دانشگاه آزاد اسلامی، ‌همدان، ‌ایران

2 دانشجوی دکتری زبان و ادبیات فارسی، ‌واحد همدان، ‌دانشگاه آزاد اسلامی، ‌همدان، ‌ایران

3 استادیار، ‌گروه زبان و ادبیات فارسی، ‌واحد همدان، ‌دانشگاه آزاد اسلامی، ‌همدان، ‌ایران

doi
10.22054/ltr.2020.52240.3047
چکیده

لحن عبارت از نگرش و احساس گوینده و مهم‌ترین عامل فضاسازی و تأثیرگذاری بر مخاطب در شعر است و در شناخت و فهم هر متنی، ‌شناختن زبان و لحن آن نقش مهمی دارد. زبان و لحن حماسی برآیند انتخاب کلمات، ‌ترکیبات، ‌صورخیال، ‌صنایع بدیع و انتخاب وزن متناسب با نوع حماسه است. هدف از این پژوهش بررسی عوامل مؤثر در ایجاد زبان و لحن حماسی در قصاید فرخی سیستانی است که با استفاده از روش توصیفی تحلیلی و به شیوة کتابخانه‌ای انجام شده است. فرخی سیستانی با بهره‌گیری از موسیقی درونی و بیرونی، ‌گزینش واژگان و ترکیبات حماسی، ‌استفاده از آرایه­های سازگار با حماسه مانند مبالغه و اغراق و تشبیه و اشارات متعدد به نام پهلوانان و شخصیت­های حماسی و اساطیری ایرانی، ‌به قصاید خویش لحن و فضایی حماسی بخشیده است. نتایج حاصل از بررسی­ها نشان می­دهد که شاعر ذهنی حماسی­اندیش دارد و آن در صورخیال و واژگان و ترکیبات به‌کاررفته در قصایدش نمود یافته است و این نوع ذهنیت و تخیل با جامعه قرن پنجم و باورها و اندیشه­های حاکم بر فرهنگ و ادب آن دوره در پیوند و البته متأثر از آن است.