به کارگیری داده کاوی برای پیشنهاد پرسش درنظام‌های بازیابی اطلاعات

نویسندگان

1 دانشیار، گروه علم اطلاعات و دانش شناسی، دانشگاه فردوسی ، مشهد، ایران

2 دانشجوی دکتری علم اطلاعات و دانش شناسی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

doi
10.22054/jks.2020.50167.1275
چکیده

داده ‏کاوی به مفهوم آشکارسازی الگوهای موجود در حجم انبوه داده‏ هاست که در بسیاری از رشته ‏ها به کار گرفته شده است. در رشته علم اطلاعات و دانش‏ شناسی به‏ویژه در بازیابی اطلاعات نیز می‏توان از آن بهره برد. در بازیابی اطلاعات ابتدا پارادایم نظام‏ گرا و سپس پارادایم کاربرگرا مطرح شده است که در پارادایم دوم به نیاز اطلاعاتی توجه شده است. در پارادایم دوم، ورود پرسش ‏های نامناسب از سوی کاربران، دلیل اصلی عدم بازیابی مدارک مرتبط تلقی می ‏شود. ازاین ‏رو، یکی از مباحث اصلی این پارادایم، پیشنهاد و بسط پرسش مناسب در نظام بازیابی اطلاعات است که می‏توان از روش‏ های داده‏ کاوی برای آن استفاده کرد. چهار روش مهم برای پیشنهاد پرسش جهت تقویت نظام توصیه‏ گر وجود دارد. قاعده سری زمانی یکی از این ‏روش ‏هاست که به فراوانی پرسش در واحد زمانی خاص می‏ پردازد. یکی دیگر از روش‏ ها، قانون همایندی است که به وابستگی و تداعی پرسش ‏ها توجه دارد. در روش قانون هم ایندی همراه با فاصله لون اشتاین، افزون بر توجه به وابستگی و تداعی پرسش‏ ها به ترتیب واژه‏ های پرسش نیز توجه ‏می ‏شود. به ‏هرحال، در هر سه روش یادشده، از فایل ثبت رخداد استفاده می ‏شود؛ درحالی‏که در نظریه احتمالاتی از واژه ‏های مدارک جهت ترمیم شکاف واژگانی بین پرسش و مدارک استفاده می ‏شود. درنهایت به نظر می‏ رسد، به ‏کارگیری روش ‏های یادشده به ‏ویژه روش احتمالی در پیشنهاد پرسش منجر به نتایج مناسب ‏تری شود.