فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

امروزه تکثر روزافزون ضمانت اجراها، لزوم بررسی بنیادین جایگاه هر یک از آن‌ها در قالب تکنیک دوگانه‌سازی ضمانت اجراها را از حیث اهمیت دوچندان کرده است. این­که اقدام‌های تأمینی و تربیتی به شکل ضمنی در ضمانت اجراهای مختلف کیفری و اداری وجود دارند، اهمیت بررسی دوگانه‌سازی در حقوق کیفری ایران را به امری ضروری تبدیل می­سازد. با استفاده از این تکنیک می­توان به شکلی ضابطه‌مند مصادیق ضمانت اجراها را مشخص و با تعیین سیستم حاکم بر آن‌ها اقدام متناسب را اتخاذ کرد. این فرآیند چه در حقوق شکلی و چه در حقوق ماهوی، در حقوق کیفری ایران و فرانسه به گونه­ای است که میان ضمانت اجرای مجازات­ها و اقدام‌های تأمینی تفکیک می­کند و هر یک را تابع رژیم خاص خود قرار می­دهد. ضمانت اجراهای آموزشی، قرارهای درمانی و نظارت قضایی بیشتر ماهیتی تأمینی دارند. همچنین تعویق صدور حکم و نیز ضمانت اجراهای ترمیمی، جملگی از سازوکارهایی هستند که دوباره در شرایطی به سازوکاری کیفری تبدیل می­شوند. این موضوع اگرچه با هدف کنترل و مدیریت مجرمین خطرناک سیاست‌گذاری شده، اما با عدم چارچوب‌بندی دقیق معمول در تعیین ضمانت اجراها مواجه است. سوال این است­ که پس هدف قانونگذار کیفری از تعیین ضمانت اجراهای فوق با توجه به آثار ابهام‌آلود آن چه بوده است؟ در توجیه سیاست کیفری هدفمند قانون‌گذار در ترکیب ضمانت اجراهای کیفری، می­توان انگیزه­ ساده‌سازی پاسخ‌های کیفری و نیز سیاست مقابله با بزهکاران خطرناک را مشاهده کرد که به عقیده ما می­تواند واجد هر دو وصف مزبور و با تأکید بر سیاست کیفری مدیریت مجرمین خطرناک از سوی قانون‌گذار باشد. تبیین مفهوم دوگانه‌سازی ضمانت اجراهای کیفری، دلیل گرایش قانون‌گذار کیفری، مصادیق این دوگانگی و چالش­های پاسخ­های کیفری در حقوق فرانسه و ایران موضوع محوری این مقاله را تشکیل می­دهد.