تبیین اظهارنظر دوگانه ی ابن سینا در مورد رابطه ی حکمت عملی با شریعت و مقایسه ی آن با دیدگاه شهید مطهری
نویسندگان
1 استادیار گروه معارف اسلامی، عضو هیئت علمی دانشگاه مراغه، مراغه، ایران.
2 استادیار گروه معارف اسلامی، عضو هیئت علمی دانشگاه مراغه، مراغه، ایران.
doi
10.22034/nrr.2023.58662.1219چکیده
پژوهش حاضر میکوشد با روش توصیفی-تحلیلی، متون ابنسینا و شهیدمطهری را در مورد رابطهی حکمت عملی و شریعت مورد بررسی تطبیقی قرار دهد. بطورکلی آراء دو متفکر در دو حوزه مبدأ و منشأ حکمت عملی و تایید احکام حکمت عملی و شریعت توسط همدیگر و یا تعارض آن دو قابلیت بررسی و ارزیابی دارد. ابنسینا در خصوص مبدأ و منشأ حکمت عملی اظهارنظر دوگانهای را اتخاذ کرده است. وی از یکسو در مباحث علمالنفس به جایگاه عقل در حکمت عملی اشاره و آن را برگرفته از قوۀ نظری عقل انسان معرفی مینماید و از سوی دیگر در رسالهی عیونالحکمه برخلاف سایر آثار خویش، شریعت را مقسم و مبدأ هر سه قسم حکمت عملی و تعیین کنندۀ حدود آن بیان میکند؛ اما تحلیل مبانی فلسفی ابنسینا بیانگر این امر است که ایشان حکمت عملی را برگرفته از قوه نظری عقل انسان میداند. شهیدمطهری نیز معتقد است که حکمت عملی برگرفته از خرد انسان است واینکه خداوند به امور ناپسند دستور نمیدهد؛ به خاطر آن است که آنها در ذات خود زشت هستند. علاوه بر این، هردو متفکر معتقدند که احکام حکمت عملی و شریعت نمیتوانند مخالف هم باشند؛ چراکه هردو هدف واحدی(رساندن انسان به سعادت و کمال وجودی) را دنبال میکنند.
